آسیب شناسی ترجمه از زبان واسطه (بررسی موردی ترجمۀ شکرالله شجاعی فر از رمان عرس الزین)

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد مترجمی زبان عربی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران

2 استادیار، گروه زبان و ادبیات عربی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران

doi
10.22054/rctall.2020.52396.1475
چکیده

یکی از مباحث حوزه مطالعات ترجمه، ترجمه از زبان واسطه است که بسیار اهمیت دارد. دربارۀ ترجمه از زبان واسطه، نظرات مختلفی وجود دارد؛ برخی آن را به طور کامل رد می­کنند و برخی دیگر آن را در مورد زبان­هایی که گسترۀ محدودی دارند، جایز می­دانند. از جمله ترجمه­های فارسی که با واسطه انجام شده، برگردان شکرالله شجاعی­فر از رمان عربی «عرس الزین» اثر طیب صالح است. شجاعی­فر این رمان را با واسطه و از طریق ترجمۀ انگلیسی به فارسی برگردانده است. در این جستار، نگارندگان با الگو قرار دادن این ترجمه به آسیب‌شناسی ترجمه از زبان واسطه پرداخته­اند. ترجمۀ شجاعی­فر در سه حوزۀ کاهش و افزایش واژگانی، همایش واژگانی و همچنین لغزش­ها مورد تحلیل قرار گرفته است. نتایج حاصله نشان می­دهد که ترجمۀ شجاعی­فر به خاطر واسطه قرار دادن ترجمۀ انگلیسی هم در حوزۀ کاهش و افزایش واژگانی و هم از نظر همایش واژگانی دچار انحراف شده است. همچنین برخی از لغزش­های مترجم انگلیسی به ترجمۀ وی منتقل شده است.