بررسی فقر ذاتی در دعای عرفه امام حسین علیه السلام

نویسندگان

1 استادیار گروه فلسفه و کلام اسلامی، دانشکدگان فارابی، دانشگاه تهران

doi
10.22084/dua.2024.28929.1055
چکیده

دعای عرفه یکی از پرمغزترین دعاهای مأثوره است که امام حسین علیه السلام در کمال انقطاع از خلق بیان فرموده است. این دعا در عین شیوایی بیان و بلاغت ادبی، حاوی معانی بلند فلسفی و عرفانی است که در مقاله حاضر به موضوع فقر ذاتی در این دعا پرداخته شده است. تحقیق حاضر با روش توصیفی-تحلیلی به دنبال پاسخ به این سؤال است که آیا فقر ذاتی به معنای عین ربط بودن و قیام مخلوقات به خالق در فرازهای دعای عرفه امام حسین علیه السلام مورد اشاره قرار گرفته است؟ به عقیده نگارنده در بخش­هایی از دعا به صورت مستقیم و در قسمت­هایی نیز به صورت غیر‌مستقیم به فقر ذاتی اشاره شده است. فرازهایی که به غنای ذاتی خداوند می­پردازد نیز به قرینه مقابله­ی فقر و غنا، قادر به اثبات این معناست و در نهایت، عباراتی که توحید افعالی را در بر می­گیرد، توان اثبات فقر ذاتی ممکنات را نیز دارد.