شناسایی پیشرانهای کلیدی مؤثر بر ناحیه نوآوری دانشگاهی با رویکرد آیندهپژوهی (نمونه مطالعاتی: دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان؛ خوراسگان)
نویسندگان
1 دانشیار، گروه شهرسازی و طراحی شهری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.
2 دانشجوی دکتری، گروه شهرسازی و طراحی شهری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.
3 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه برنامهریزی شهری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.
doi
10.30466/grfs.2025.56131.1106چکیده
ناحیه نوآوری دانشگاهی بهعنوان یک کانون حیاتی برای تجمع ایدهها و منابع، میتواند به جوامع محلی و ملی کمک کند. بدین منظور هدف پژوهش حاضر سناریونگاری ناحیه نوآوری دانشگاهی در دانشگاه آزاد اصفهان؛ واحد خوراسگان با رویکرد آیندهپژوهی میباشد. پژوهش حاضر از منظر هدف، کاربردی و از نظر ماهیت، توصیفی-تحلیلی میباشد. گردآوری اطلاعات در این پژوهش بر اساس روشهای کتابخانهای و میدانی میباشد. برای تجزیهوتحلیل اطلاعات از روش پویش محیطی، نرمافزارهای Micmac، SenarioWizard و Expert Choice استفادهشده است. یافتههای حاصل از روش پویش محیطی نشان میدهد که 30 عامل بر نوآوری دانشگاه آزاد اصفهان اثرگذار میباشد که از میان این عوامل، 15 عامل در 4 بعد بهعنوان عوامل کلیدی در نوآوری دانشگاه آزاد اصفهان شناخته شدهاند. سپس برای هرکدام از عواملکلیدی سناریوهای ممکن طراحی و با استفاده از نرمافزار سناریو ویزارد مورد تحلیل قرارگرفتهاند که دو سناریوی قوی و باورکردنی استخراج شده است. سپس عناصر اصلی ناحیه نوآوری دانشگاهی اعم از پیشرانهای عدم قطعیت و اهمیت بالا، عوامل کلیدی و از پیش معین، سناریوها، سیاستها تحلیل و تبیین شد. یافتههای پژوهش نشان میدهد که تحقق ناحیه نوآوری دانشگاهی در دانشگاه آزاد اسلامی اصفهان (واحد خوراسگان) نیازمند اتخاذ سیاستهای کلیدی است که بهصورت یکپارچه، بستر لازم برای توسعه نوآوری را فراهم میکنند. یکی از این سیاستها، همکاری چندجانبه میان دانشگاه، دولت و صنعت است که بهعنوان عوامل اصلی ناحیه نوآوری عمل میکند. این همکاری نهتنها امکان همافزایی میان سه بخش کلیدی جامعه را فراهم میآورد، بلکه باعث تسریع فرآیند تجاریسازی ایدهها و فناوریهای نوین میشود. علاوه بر این، اجرای پروژههای مشترک میان دانشگاه و صنعت بهعنوان ابزاری عملی برای پیوند دادن تحقیقات آکادمیک با نیازهای واقعی بازار عمل میکند. با اجرای مؤثر این سیاستها، دانشگاه آزاد اصفهان قادر خواهد بود تا محیطی مساعد برای رشد نوآوری ایجاد کند که نهتنها به توسعه علمی کمک کند بلکه بر رشد اقتصادی منطقه نیز تأثیر مثبت بگذارد.