الگوریتم‌های فراابتکاری برای مسئله مسیریابی و زمان‌بندی مراقبت سلامت خانگی چند‌هدفه با درنظرگرفتن پنجره‌های زمانی و تعادل بار کاری پرستاران

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه مهندسی صنایع، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران.

2 استادیار، گروه مهندسی صنایع، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران.

3 استادیار، گروه مهندسی صنایع، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران.

4 استادیار، گروه مهندسی صنایع، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران.

doi
10.52547/jimp.12.1.225
چکیده

مراقبت سلامت خانگی، ارائه مجموعه‎‌‌ای از خدمات مراقبتی در منزل از پیشگیری تا توان‌بخشی و از مراقبت‎‌های اولیه تا خدمات حرفه‌ای پرستاری است. در این پژوهش یک مدل ریاضی دو‌هدفه بر اساس رویکرد برنامه‎ریزی خطی عدد صحیح مختلط برای مسئله مسیریابی و زمان‌بندی مراقبت‎ سلامت خانگی با اهداف حداقل‌سازی هزینه‌های سفر پرستاران و حداقل‌سازی حداکثر تفاوت‌های زمان کاری بین پرستاران ارائه شده است. درنظرگرفتن حالت‎‌های دوگانه حمل‌ونقل عمومی و خصوصی، مراکز درمانی آغازین و پایانی  و پنجره‌های زمانی بیمار و پرستار از ویژگی‌های مهم مدل ریاضی مسئله موردمطالعه است. پس از ارائه مدل ریاضی، مسائل اندازه کوچک با استفاده از روش محدودیت‌ اپسیلون و با بهره‌گیری از نرم‌افزار گمز حل شد؛ همچنین با توجه به پیچیدگی بالای مسئله از دو روش فراابتکاری الگوریتم ژنتیک مرتب‌سازی نامغلوب و الگوریتم بهینه‌سازی ازدحام ذرات چند‌هدفه برای حل مسئله در ابعاد متوسط و بزرگ بهره­ گرفته شد. نتایج آماری حاکی از عملکرد بهتر الگوریتم ژنتیک مرتب‌سازی نامغلوب در دو شاخص متوسط فاصله از نقطه ایده‌­آل و تعداد جواب‌های پارتو نسبت به الگوریتم بهینه‌سازی ازدحام ذرات چند‌هدفه در مسائل متوسط و بزرگ است. درمجموع نتایج شاخص‌ها نشان‌ می­‌دهد که الگوریتم ژنتیک مرتب‌سازی نامغلوب دارای عملکردی کارا و اثربخش در حل مسائل با اندازه‌های مختلف است.