بررسی عوامل مؤثر بر کیفیت حکمرانی صندوق‌های ثروت حاکمیتی با استفاده از مدل رگرسیون واکنش کسری بازه صفر و یک

نویسندگان

1 دانشکده علوم اقتصادی و اداری، دانشگاه مازندران؛ ایران

2 استاد دانشکدۀ علوم اقتصادی و اداری، دانشگاه مازندران، ایران

3 استاد دانشکدۀ علوم اقتصادی و اداری، دانشگاه مازندران، ایران

doi
10.22034/pbr.2025.515411.1517
چکیده

هدف اصلی این پژوهش، ارزیابی اثرگذاری عوامل مختلفی مانند وضعیت حکمرانی ملی کشورهای منتخب ، نوع رژیم سیاسی و سطح توسعه‌یافتگی کشورها، بر کیفیت حاکمیت صندوق‌های ثروت حاکمیتی با تأکید بر صندوق‌های دارای ساختار شرکتی می‌باشد. برای برآورد عوامل اثرگذار بر کیفیت حاکمیت صندوق‌های ثروت، از داده‌های 49 کشور منتخب از جمله ایران در سال 2022 و از روش رگرسیون واکنش کسری (Fractional Response Models) در بازه صفر و یک استفاده شده‌ است. نتایج حاصل از تخمین مدل و اثرات نهایی، نشان داد که یک درصد افزایش در شاخص‌ میانگین حکمرانی خوب، به طور متوسط، احتمال افزایش در کیفیت حاکمیت صندوق‌ را به میزان 0.10 درصد افزایش می‏دهد. براساس اثر نهایی محاسبه شده، یک درصد افزایش در شاخص سهولت انجام کسب و کار و یک درصد افزایش در شاخص ادراک فساد، به طور متوسط، احتمال افزایش در کیفیت حاکمیت صندوق را به ترتیب به میزان 0.85 درصد و 0.37 درصد افزایش می‌دهد. نوع صندوق (کالایی، غیرکالایی مانند صندوق‌های دارای ساختار شرکتی) اثر معناداری در کیفیت حکمرانی صندوق‌ها ندارد. همچنین در کشورهای دموکراتیک، صندوق‌ها کیفیت حکمرانی بهتری دارند.با توجه به نتایج این مطالعه و رتبه پایین کیفیت حکمرانی صندوق توسعه ملی کشور و نیز وضعیت نامناسب عوامل مؤثر بر بهبود کیفیت حکمرانی صندوق در ایران‌ مانند وضعیت نامناسب شاخص سهولت انجام کسب و کار و حکمرانی ملی ضعیف، تلاش حداکثری جهت تقویت و بهبود فضای کسب و کار، برقراری حاکمیت قانون و ثبات قوانین، به منظور بهبود کیفیت حکمرانی صندوق کشور ضرورتی اجتناب‌ناپذیر می‌باشد.