فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مقدمه: اگرچه مفهوم تحلیل چهریزه‌ای در رده‌بندی‌ و سیستم‌های بازیابی اطلاعات قدمتی طولانی دارد، اما به‌ کارگیری رویکرد تحلیل چهریزه در سیستم‌های بازیابی امروزی با مشکلاتی همراه است که یکی از این مشکلات، عدم توجه مناسب به کاربر به عنوان ذی‌نفع اصلی سیستم می‌باشد. هدف از انجام پژوهش حاضر، ارایه روشی برای استخراج چهریزه‌های مناسب در سیستم‌های بازیابی اطلاعات نوین با استفاده از رویکرد کاربرمدار بود.روش بررسی: برای درک نیاز کاربران و دستیابی به چهریزه‌های حوزه تخصصی زنان و زایمان، از روش تحلیل محتوای قراردادی با رویکرد کیفی استفاده شد. ابتدا با 14 متخصص مامایی و زنان و زایمان مصاحبه صورت گرفت و نیازهای اطلاعاتی گروه کاربری شناسایی گردید. سپس نیازهای اطلاعاتی با کمک متخصصان حوزه موضوعی طبقه‌بندی و چهریزه‌ای به هر طبقه نسبت داده شد. به منظور ارزیابی مفید بودن چهریزه‌های استخراج ‌شده، از یک گروه خبره متشکل از 8 متخصص موضوعی و 8 متخصص کتابداری و اطلاع‌رسانی پزشکی استفاده گردید و توافق بر اساس فرمول توافق کل مورد ارزیابی قرار گرفت.یافته‌ها: بر اساس کد‌های استخراج ‌شده از مصاحبه‌های مربوط به بخش تعیین نیاز‌های اطلاعاتی ذی‌نفعان حوزه زنان و زایمان، 23 به دست آمد که از میان آن‌ها، 9 چهریزه‌ «گروه سنی، ارگان، روش‌های درمانی، تشخیص، بیماری، علایم و نشانه‌ها، عامل خطر، عارضه و پیش‌آگهی» با دریافت ضریب توافق بالای 80 درصد، به‌ عنوان چهریزه‌های مناسب توسط خبرگان شناسایی شد.نتیجه‌گیری: استخراج چهریزه‌های سیستم‌های بازیابی اطلاعات بر اساس رویکرد کاربرمدار، سبب می‌شود که چهریزه‌ها از حالت عمومی به تخصصی تبدیل گردد. در این صورت، چهریزه‌ها برای کاربران هر حوزه تخصصی در رابط کاربری متفاوت خواهد بود و بدین ترتیب رابط‌های کاربری تخصصی شکل می‌گیرد.