اثر نامتقارن مالیات بر درآمد نیروی کار بر بیکاری در ایران

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد، گرایش اقتصاد نظری، دانشکدۀ اقتصاد و مدیریت، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.

2 استاد گروه اقتصاد دانشکده اقتصاد و مدیریت دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

3 دانشیار، گروه اقتصاد، دانشکدۀ اقتصاد و مدیریت، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران، (نویسندۀ مسئول).

doi
10.22034/pbr.2025.491388.1483
چکیده

تأثیر مالیات بر اقتصاد، موضوعی چندوجهی است که نقشی حیاتی در شکل‌دهی چشم‌انداز مالی یک کشور ایفا می‌کند. بااین ‏حال تعیین میزان و ترکیب نامناسب مالیات‌ها می‌تواند اثرات نامطلوبی بر رفتار متغیرهای اقتصادی، ازجمله مخارج مصرف‏ کننده، سرمایه‌گذاری تجاری و رشد و اشتغال داشته باشد. در این مطالعه، تأثیرات نامتقارن مالیات بر درآمد نیروی کار بر نرخ بیکاری در ایران طی دورۀ زمانی 1355 تا 1402 بااستفاده از روش خودتوضیح با وقفه‌های توزیع ‏شدۀ غیرخطی (NARDL) مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج حاصل از تخمین نشان می‌دهد که در کوتاه ‏مدت اثر شوک‌های مثبت و منفی معنی‌دار نبوده و شوک‌های مثبت مالیات بر درآمد نیروی کار در بلندمدت (بعداز حدود 5 سال)، اثر مثبت معنی‌داری بر نرخ بیکاری دارد. نتایج نشان می‌دهد که اثر شوک‌های منفی معنی‌دار نیست. براساس نتایج این مطالعه، تولید ناخالص داخلی سرانه اثر منفی قابل توجهی بر نرخ بیکاری دارد. همچنین اثر حداقل دستمزد و نرخ تورم بر نرخ بیکاری نیز منفی و معنی‌دار است.