بررسی و تحلیل هویت‌های زیست‌محیطی در جامعة ایرانی از دیدگاه تحلیل گفتمان انتقادی: یک مطالعة داده‌بنیاد سازه‌گرا

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری زبان‌شناسی همگانی، گروه زبان‌شناسی، واحد شاهرود، دانشگاه آزاد اسلامی، شاهرود، ایران

2 استادیار زبان‌شناسی همگانی، گروه زبان‌شناسی، واحد شاهرود، دانشگاه آزاد اسلامی، شاهرود، ایران

3 دانشیار زبان‌شناسی کاربردی، گروه زبان انگلیسی، دانشگاه حکیم سبزواری، سبزوار، ایران

doi
10.30473/il.2020.51782.1353
چکیده

مسائل زیست‌محیطی عمدتاً پیامد رفتار انسان هستند؛ به طوری که در بررسی رفتارهای زیست‌محیطی توجه به دانش، نگرش و نیت عملی افراد از مسائل زیست‌محیطی و نحوة رویارویی با آنها از اهمیت زیادی برخوردار است. هدف تحقیق پیش‌رو و مسئلة اساسی آن، بررسی هویت زیست‌محیطی از نظر دانشجویان ایرانی از دیدگاه تحلیل گفتمان انتقادی است. این تحقیق کیفی با الهام از تحلیل گفتمان انتقادی فرکلاف (1395) و نظریة بوتکین و کلر (2011) به عنوان چارچوب نظری، از نظریة داده‌بنیاد سازه‌گرای چارمز (2008) استفاده می‌کند. شرکت‌کنندگان شامل 20 دانشجوی کارشناسی و تحصیلات تکمیلی (کارشناسی ارشد و دکتری) رشتة زبان انگلیسی در دانشگاه حکیم سبزواری بودند. با استفاده از مصاحبة نیمه‌‌ساختاری داده‌ها گردآوری و صدای شرکت‌کنندگان ضبط شد. سپس کدگذاری آنها بر اساس سه سطح کدگذاری روش داده‌بنیاد انجام گرفت. فرایند کدگذاری به 187 کد اولیه، 18 زیرکد، 6 عنوان مهم و کد انتخابی نهایی یعنی هویت زیست‌محیطی منتهی شد. بر پایة سازه‌های استخراج‌شده، یعنی اهمیت محیط زیست، طبیعت‌گردی، خاطراتی از طبیعت، رفتار مسئولانه، سواد زیست‌محیطی و دغدغة محیط زیست، مدلی پیشنهاد شد که با اصول نظریة بوتکین و کلر همخوانی دارد.