از هویت عاریتی تا غنابخشی به هویت دانشجومعلم

نویسندگان

1 دانشیار دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی تهران، ایران

2 استاد دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران

3 دانشجوی دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران، ایران

4 استاد دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

5 دانشیار دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی تهران، ایران

doi
10.61838/kman.irphe.29.4.6
چکیده

نظر به اهمیت هویت دانشجومعلم به منزله یک امر مهم در شناخت خود و غنا بخشیدن به آن در جهت توسعه حرفه‌ای خویش، پژوهش حاضر درصدد است تا هویت عاریتی در حرفه معلم را با الهام از تئوری مشفیک که به عنوان یک مفهوم بدیع به هویت پیشگام دانشجومعلم اشاره دارد؛ معرفی نماید. از این رو تلاش شد با منابع نظری موجود و سنتز متنی و کد گذاری داده‌ها، هویت عاریتی معنابخشی شود، سپس ابعاد چهارگانه آن مشخص و در نهایت با روش جستار نظرورزانه به بسط و گسترش اندیشه‌های مهم و مهجور آن پرداخته و چرایی شناخت این هویت با مفهوم پردازی ویژگی‌های آن بررسی گردد. برای میزان اعتبار داده‌ها، کدگذاری مجدد یافته‌ها توسط ارزیاب دیگر انجام و برای تأیید از فرمول ضریب کاپا کوهن استفاده شد که میزان توافق بین ارزیاب‌ها 83/0بود. نتایج نشان داد که هویت عاریتی از یک بعد شبیه به یک اجرای تقلیدی و نمایشی است که راه عضویت در حرفه را مشخص می‌کند و با عاریت گرفتن شرایط زیسته از تجارب معلمان و اساتید موفق، همکلاسی‌ها، دانش محتوایی و گفتمان‌های متعدد؛ هویت ابتدایی معلم بودن تجربه می‌شود؛ اما در بعد دیگر و با شناخت جنبه‌های مثبت و منفی هویت عاریتی و بکارگیری عناصر مهم هویت ساز مالکیت، حس آفرینی و عاملیت است که می‌توان به تدریج از هویت عاریتی فاصله گرفته و با کمک ابزارهای شناخت، فراشناخت و تفکر تاملی از عدم ایستایی این مرحله عبور و با استعانت از شناخت ویژگی‌های اصلی آن به سمت توسعه حرفه‌ای خود پیش رفت.