بررسی عددی رفتار جریان برروی سرریزهای کلیدپیانویی ذوزنقه ای انحنادار

نویسندگان

1 دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران

2 دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران

doi
10.22060/ceej.2023.22005.7879
چکیده

سرریز از معمول ترین سازه‌‌های هیدرولیکی ساخته بشر است که جهت اندازه‌‌گیری دبی جریان در کانال‌‌ها، انحراف جریان، ذخیره آب، تغییر رژیم جریان در کانال‌‌ها و کنترل سیلاب در مواقع بارش مورد استفاده قرار می‌‌گیرند. سرریزهای آزاد به دو دسته‌‌ی خطی و غیرخطی تقسیم می‌‌شوند. سرریز کلید پیانویی، نوعی سرریز غیرخطی بوده و یکی از بهترین گزینه‌‌ها ازنظر هیدرولیکی - اقتصادی به منظور استفاده در پروژه‌‌‌‌های بهسازی جهت افزایش ظرفیت تخلیه در هنگام سیلاب و افزایش حجم مخزن در پروژه‌‌های جدید سدسازی به شمار می‌‌آید. از مهم‌‌ترین مزیت‌‌های سرریزهای کلید پیانویی نسبت به سرریزهای خطی، بهبود ظرفیت انتقال جریان از طریق افزایش طول تاج و درنتیجه افزایش طول آبگذری در یک عرض ثابت ساختگاه بدون افزایش بار آبی بالادست می‌‌باشد. هدف از انجام تحقیق حاضر، مدل‌‌سازی عددی جریان و بررسی اثر تغییرات همزمان تعداد سیکل و زاویه‌‌ی سرریز بر روی ضریب عبوردهی جریان با ثابت نگه داشتن طول کل تاج سرریز و سایر پارامترهای هندسی برای دوازده مدل می‌‌باشد. پس از بررسی‌‌های صورت گرفته مشخص گردید، افزایش زاویه‌‌ی سرریزکلید پیانویی در یک طول ثابت برای تمامی مدل‌‌ها موجب افزایش ضریب عبوردهی جریان می‌‌شود در حالی که با افزایش تعداد سیکل در یک طول ثابت به دلیل کاهش مساحت آبگیر کلید ورودی، افزایش انقباض خطوط جریان و درپی آن تشدید استغراق موضعی در کلید خروجی، ضریب عبوردهی جریان کاهش چشمگیری خواهد داشت. در بین تمامی سرریزهای مدل‌‌سازی شده در تحقیق حاضر، سرریز ATPK135-2 به عنوان مدل برتر شناخته شده و توانست ضریب عبوردهی جریان را نسبت به حالت خطی (بدون انحنا) به میزان 47 درصد افزایش دهد.