بررسی عملکرد مکانیسم‌های تحلیل غیرخطی دینامیکی سیستم سد- مخزن- پی بر اساس سطح آسیب لرزه‌ای

نویسندگان

1 دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.

2 دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.

doi
10.22060/ceej.2023.21216.7659
چکیده

هدف مقاله حاضر بررسی مکانیسم‌های تحلیل آسیب سیستم سد بتنی وزنی- مخزن- پی با بهره‌گیری از روش اجزای محدود (FEM) است. در این راستا مدل دوبعدی سیستم سد- مخزن- پی با استفاده از نرم‌افزار آباکوس تحت مؤلفه‌های افقی و قائم شتاب زمین در زمین‌لرزۀ کوینا قرارگرفته است و مدل پلاستیسیته آسیب بتن (CDP) با لحاظ رفتار نرم شدگی و سخت شدگی کرنش جهت مدل‌سازی رفتار مصالح بدنۀ استفاده‌شده است. در این تحقیق چهار مولفه تحلیل عددی برای مقایسه مکانیسم خرابی به کار گرفته شدند که عبارتند از: نوع تحلیل (خطی-غیرخطی)، نوع پی (صلب، جرم دار یا بدون جرم)، تراز ورود نیروی دینامیکی (ترازهای کناری، تحتانی بدنه و تحتانی پی) و جهت ورود بار (افقی، عمودی یا ترکیب این دو) و درنهایت، با کمک مدل‌های مذکور پاسخ دینامیکی غیرخطی سد بتنی وزنی و سطح آسیب لرزه‌ای بدنه در حالات مختلف مورد مقایسه قرارگرفته است. ارزیابی مدل‌ها بر اساس موقعیت اعمال بار ورودی نشان می‌دهد که در دو تحلیل خطی و غیرخطی در نظر گرفتن تراز تحتانی پی برای اعمال بار موجب افزایش آسیب لرزه‌ای نسبت به اعمال بار در تراز سد می شود. بر اساس نتایج حاصل اعمال تحریک پایه در سطح تماس سد با پی در حالت بدون جرم و همچنین اعمال تحریک پایه در تراز پی‌سنگی در حالت پی جرم‌دار می‌تواند منجر به‌پیش بینی دقیق‌تری از پاسخ سازۀ سد در حین زمین‌لرزه گردد. بااین‌وجود، سطح آسیب لرزه‌ای در بدنه بشدت متأثر از چگونگی اعمال شتاب پایه و مکانیسم مدل‌سازی سیستم سد - مخزن - پی است.