شناسایی و تحلیل پیشرانهای کلیدی مؤثر بر توسعة پایدار گردشگری روستایی با رویکرد آیندهنگاری (مطالعة موردی: شهرستان نیشابور)
نویسندگان
1 دانشآموختة دکتری جغرافیا و برنامهریزی روستایی، گروه جغرافیا، دانشکدة ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.
2 استادیار جغرافیا و برنامهریزی روستایی، گروه جغرافیا، دانشکدة ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.
doi
10.22034/pbr.2024.429826.1394چکیده
بهدلیل ماهیت پایداری و پیچیدگی سیستم گردشگری و اثرپذیری بالای آن از روندها، اتفاقها و تغییرات محیط پیرامون، شناسایی مهمترین مؤلفههای مؤثر بر توسعة پایدار گردشگری روستایی شهرستان نیشابور با رویکرد آیندهنگاری ضروری است. این پژوهش ازلحاظ هدف، کاربردی و ازنظر روش، توصیفی- تحلیلی است. جامعة آماری شامل 60 نفر از متخصصان و کارشناسان ارشد گردشگری روستایی است. در این مطالعه، 66 پیشران در چارچوب تحلیل محیطی PESTEL در سه سطح محلی، ملی و بینالمللی شناسایی شدهاند. از مجموع 66 پیشران، 16 پیشران بهعنوان نیروهای محرّک در شش بعد شناسایی شدند. در بین عوامل سیاسی، تحریمهای اقتصادی و سیاسی با میانگین اثرگذاری 4.68، در بین عوامل اقتصادی، نرخ بالای تورم و رکود اقتصادی طولانیمدت با 4.93، در بین عوامل اجتماعی، امنیت در مقاصد گردشگری روستایی با 4.70، در بین عوامل تکنولوژیک، ارتقاء کمیت و کیفیت دسترسی به ICT و امکانات مخابراتی با 4.57، در بین عوامل محیطی، اتخاذ سیاستهای محیطی مناسب در مقاصد گردشگری روستایی با تأکید بر گردشگری پایدار با 4.97 و در بین عوامل قانونی، توجه ویژة سازمان میراث فرهنگی و گردشگری به روستاهای مقصد/هدف گردشگری با 4.73 بهعنوان مهمترین پیشرانهای مؤثر بر توسعة پایدار گردشگری روستایی شناسایی شدند. بیشک موفقیت در دستیابی به اهداف همهجانبة گردشگری پایدار روستایی شهرستان نیشابور در آینده، وابسته به تعامل مؤثر بین پیشرانهای کلیدی بهصورت سیستماتیک است تا تعادل و پایداری طولانیمدت را در همة ابعاد و سطوح تضمین کند.