برنامه‌ریزی توسعۀ نیروگاه‌‏های حرارتی در ایران در برنامۀ هفتم توسعه، براساس محدودیت سوخت گاز

نویسندگان

1 استادیار گروه پژوهشی سیاست فناوری و نوآوری، مرکز تحقیقات سیاست علمی کشور، تهران.

2 دکتری اقتصاد نفت و گاز، دانشکدۀ اقتصاد، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.

3 دانشجوی دکتری مهندسی برق، دانشکدۀ مهندسی برق، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

doi
10.22034/pbr.2023.377353.1295
چکیده

توسعۀ نیروگاه‌های حرارتی، جهت تأمین پیوستۀ انرژی الکتریکی، به‌طور متوسط، حداقل به ۳ سال زمان نیاز دارد؛ بنابراین، لازم است برنامه‌ریزی توسعۀ ظرفیت این نیروگاه‌ها، براساس نیاز مصرف، از قبل صورت پذیرد. ازطرفی دولت‌ها، برای رشد اقتصادی و افزایش کارایی در زمینۀ احداث نیروگاه‏‌ها، شدیداً به مشارکت بخش خصوصی نیازمند هستند. هدف این تحقیق، برنامه‌‏ریزی توسعۀ نیروگاه‌‏های حرارتی، در راستای حداکثرسازی سهم توسعۀ نیروگاه‌‏های خصوصی، با لحاظ محدودیت سوخت گاز، در طول برنامۀ هفتم توسعه است. در این مقاله، ابتدا، جهت پیش‌‏بینی میزان اوج بار شبکۀ برق، در طول دوره، از دو روش سری زمانی آریما و شبکۀ عصبی نارکس استفاده می‏شود. همچنین، تأثیر دو متغیّر برون‌زا و نوظهور، شامل رشد مصرف حاصل از استخراج رمزارزها و رشد مصرف صنایع، بر میزان اوج بار بررسی می‏‌گردد. سپس، میزان ظرفیت ممکن توسعۀ نیروگاه‌‏های خصوصی، برای تأمین افزایش بار پیش‌‏بینی‌شده در بازۀ مطالعه، باتوجّه‌به محدودیت سوخت قیدشده در اسناد بالادستی، تعیین می‏‌گردد. مطابق با نتایج، در طول برنامۀ هفتم توسعه، باتوجّه‌به محدودیت سوخت، حدّاکثر، می‌‏توان برای توسعۀ نیروگاه حرارتی جدید، به میزان ۵۱۵7 مگاوات برنامه‌ریزی نمود. سیکل ترکیبی کردن نیروگاه‌های گازی موجود، ارتقای راندمان نیروگاه‌های حرارتی، افزایش ظرفیت نیروگاه‌های تجدیدپذیر و کاهش شدت مصرف انرژی، مهمترین راهکارهای پیشنهادی است.