شبیه‌سازی مدل سینتیک خشک‌شدن لایۀ نازک نعناع‌ فلفلی (Mentha piperita L.) به‌کمک سامانۀ استنتاج تطبیقی عصبی‌ـ‌فازی(Anfis)

نویسندگان

1 استاد، دانشکدۀ مهندسی و فناوری کشاورزی، دانشگاه تهران

2 استاد، دانشکدۀ مهندسی و فناوری کشاورزی، دانشگاه تهران

3 استاد، دانشکدۀ مهندسی و فناوری کشاورزی، دانشگاه تهران

4 دانشجوی دکتری، دانشکدۀ مهندسی و فناوری کشاورزی، دانشگاه تهران

doi
10.22059/ijbse.2013.36162
چکیده

رتبه‌بندی گیاهان دارویی بر اساس تعداد کل دارو نشان می‌دهد گونه‌های متعدد گیاه نعناع با نام عمومی Mentha از پر‌مصرف‌ترین گیاهانی هستند که در صنایع مختلف دارویی، غذایی، آرایشی، و بهداشتی به‌کار می روند. فرایند خشک‌کردن برای حفظ کمیت و کیفیت اسانس به‌دست‌آمده از گیاه، دارای نقش فوق‌العاده‌ای در فراوری گیاهان دارویی است. مدل‌سازی از جنبه‌های مهم این فناوری با هدف انتخاب مناسب‌ترین روش خشک‌کردن است. بنابراین، در این تحقیق، رفتار خشک‌شدن لایۀ نازک نعناع فلفلی در خشک‌کن لایه نازک تحقیقاتی به‌کمک سامانۀ استنتاج تطبیقی عصبی‌ـ‌فازی (Anfis) بررسی شد. آزمایش‌ها در سه سطح دمایی 40، 50 و 60 درجۀ سلسیوس، در سه سطح سرعت 0/1 ، 5/1 و 0/2 متر‌بر‌ثانیه انجام شد. از چهار مدل انفیس برای شبیه‌سازی سینتیک خشک‌شدن، و برای به‌وجودآوردن ساختار سامانۀ استنتاج فازی از دو روش دسته‌بندی شبکه‌ای و دسته‌بندی کاهشی استفاده شد. نتایج نشان داد که مدل انفیس داده‌های آزمایشگاهی را به‌خوبی پیش‌بینی می‌کند. همچنین تکنیک دسته‌بندی کاهشی در مقایسه با روش دسته‌بندی شبکه‌ای، روشی مناسب برای ایجاد ساختار سامانۀ استنتاج فازی در فرایند پیش‌بینی مقدار رطوبت در مبحث خشک‌شدن لایۀ نازک نعناع فلفلی است.