اثربخشی دستورالعمل تالین 2017 میلادی بر صلاحیت دیوان کیفری بین‌المللی در ایجاد صلح و امنیت سایبری بین‌المللی

نویسندگان

1 استاد گروه حقوق کیفری و جرم‌شناسی، دانشکده حقوق، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

2 دانشجوی دکتری حقوق کیفری و جرم‌شناسی، دانشکده حقوق، الهیات و علوم سیاسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

3 استاد گروه حقوق بین‌الملل، دانشکده حقوق، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

4 دانشیار گروه حقوق جزا و جرم‌شناسی، دانشکده حقوق، الهیات و علوم سیاسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

doi
10.30513/cld.2022.3192.1502
چکیده

توجه به روابط دوستانه و ضرورت حل‌و‌فصل اختلاف به شیوۀ التزام به منع مداخلۀ دولت‌ها در امور دیگر کشورها، امری اجتناب‌ناپذیر است. با توسعۀ فعالیت سایبری، صلح و امنیت سایبری، یک اصل ضروری است که با توسل به زور سایبری نقض می‌شود. اصل منع توسل به زور، برای تعیین نقض یا عدم نقض مادۀ (4)2 منشور ملل متحد و ممنوعیت آن در حقوق بین‌الملل عرفی به کار می‌رود. در مقابل به کارگیری زور توسط فرد متخاصم، مداخلۀ قانونی توسط شورای امنیت جامعه بین‌المللی به منظور ایجاد صلح و امنیت بین‌المللی، می‌تواند با ارجاع امر به دیوان کیفری بین‌المللی صورت گیرد. نقض صلح و امنیت سایبری بین‌المللی با ارتکاب جرائم سایبری، در صورت رسیدن به آستانۀ مقتضی می‌تواند قابل احراز به عنوان «جنایت تجاوز» در قالب «فاعل معنوی» باشد. وفقِ قاعدۀ 13 دستورالعمل تالین 1 در سال 2013 میلادی و نیز بند 6 مادۀ 69 در دستورالعمل تالین 2 در سال 2017 میلادی بر مبنای اثر، گستره و شدت در بروز جرائم سایبری، آستانۀ جنایت تجاوز را باید «حملۀ مسلحانه» دانست که دارای ماهیت نقضِ قواعد حقوق بین‌الملل و منع توسل به زور است و مسئولیت کیفری علاوه بر فرد متخاصم به فعالان غیر دولتیِ مطلع نیز توسعه خواهد یافت.