اولین گزارش شپشک آرد آلود Peliococcus chersonensis روی زرشک (Berberis vulgaris) از ایران

نویسندگان

1 گروه گیاه پزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

2 گروه گیاه پزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران

3 گروه گیاه پزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

4 گروه تحقیقات تاکسونومی حشرات، موسسه تحقیقات گیاه ایران، تهران، ایران

doi
10.22124/iprj.2025.31335.1651
چکیده

زرشک (Berberis vulgaris L.) از خانواده Berberidaceae به طور گسترده در استان خراسان جنوبی، ایران کشت می‌شود. استان خراسان جنوبی در ایران به عنوان منبع اصلی زرشک در جهان شناخته می‌شود و بیش از 95٪ از عرضه جهانی را تولید می‌کند. ایران یکی از بزرگ‌ترین صادرکنندگان زرشک در جهان است. زرشک از درختچه‌های خزان‌دار است و نقش مهمی در غذاهای ایرانی ایفا می‌کند و فواید بسیاری برای سلامتی دارد. در بررسی‌های انجام‌شده در سال 1403 روی بندپایان مرتبط با زرشک در شهرستان بیرجند، نمونه‌هایی از یک‌گونه شپشک آردآلود روی برگ‌ها و شاخه‌های درختچه‌های زرشک بی‌دانه جمع‌آوری شد که به نام Peliococcus chersonensis (Kiritshenko, 1936) (Hemiptera: Coccomorpha: Pseudococcidae) شناسایی شد. شپشک‌های آردآلود به عنوان آفت در نظر گرفته می‌شوند، زیرا از شیره گیاهان گلخانه‌ای، گیاهان آپارتمانی و درختان نیمه‌گرمسیری تغذیه می‌کنند و هم‌چنین به عنوان ناقل بیماری‌های گیاهی هستند. این آفت روی درختچه‌های زرشک بی‌دانه در استان خراسان جنوبی و شهرستان بیرجند برای اولین بار از ایران گزارش می‌شود.