طراحی مدل خلاقیت راهنمایان گردشگری ایران بر مبنای روش کیفی
نویسندگان
1 دانشآموختۀ دکتری دانشگاه علم و فرهنگ، تهران، ایران
2 دانشیار دانشگاه علم و فرهنگ، تهران، ایران
3 استادیار پژوهشکدۀ توسعۀ تکنولوژی جهاد دانشگاهی صنعتی شریف، تهران، ایران
doi
10.22034/jtd.2024.427102.2859چکیده
از مهمترین اجزا در بخش عرضۀ گردشگری، راهنمایان گردشگری بهعنوان واسطۀ بین مقصد و تجربۀ گردشگران هستند؛ ازاینرو، ارتقا و توانمندسازی این افراد از اهمیت ویژهای برخوردار است، تا بتوانند پل اتصال محکمی بین مقصد و گردشگران باشند و تجارب بهیادماندنی ایجاد کنند. پرورش خلاقیت در راهنمایان گردشگری از موارد مهم در خلق تجارب موفق به شمار میآید. در این پژوهش، الگوی راهنمایان خلاق گردشگری ایران با استفاده از روش کیفی و مصاحبۀ نیمهساختاریافته با خبرگان و کدگذاری باز مصاحبهها و تحلیل محتوا با نرمافزار مکسکیودیای ارائه شده است. پس از مرور ادبیات و استخراج مؤلفهها و شاخصهای خلاقیت، پژوهشگر با خبرگان پژوهش که شامل راهنمایان گردشگری بودهاند و هدفمند انتخاب شدهاند مصاحبۀ نیمهساختاریافته انجام داده و مؤلفهها و شاخصهای خلاقیت راهنمایان گردشگری ایران را با استفاده از کدگذاری باز در نرمافزار مکسکیودیای استخراخ کرده است. یافتهها دربردارندۀ مؤلفههای انگیزش (مهارت انعطافپذیری، مسئولیتپذیری، سازماندهی و قابلیت مقاومت نکردن در برابر ایدۀ جدید)، هوش هیجانی (مهارت برقراری ارتباط مؤثر، قابلیت شناخت تیپ ذهنی مسافر و هوش درونفردی)، قابلیت مدیریت بحران (مهارت پیشبینی و پیشگیری)، ویژگیهای شخصیتی (مهارت ارتباط دوستانه با رعایت حریمها، ظرفیت زیاد مهمانپذیری، پویایی)، هوش فرهنگی (مهارت جزئینگری، قابلیت هوش انگیزشی و هوش رفتاری)، مهارت شناختی (آموزشپذیری، قابلیت استفاده از روش بازیها، مهارت مدیریت زمان و...) و تفکر خلاق (قابلیت استفاده از فنّاوری و مهارت حل مسئله) است. بر مبنای یافتهها، برنامهریزان و دستاندرکاران حوزۀ گردشگری میتوانند از مؤلفهها و شاخصهای استخراجشده از این پژوهش بهمنظور توانمندسازی راهنمایان گردشگری و ارتقای سطح گردشگری و درنهایت افزایش رضایت گردشگران بهره ببرند.
