فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در پژوهش حاضر، اثرات تلفیقی اسانس استخراج‌شده از گیاه پونه و اسپورهای بیماری‌زای جدایه OZ1 قارچ بیمارگر Beauveria bassiana (Bals.) Vuill. در کاهش جمعیت شپشه قرمز آرد Tribolium castaneum (Herbst)، مورد بررسی قرار گرفت. بیش‌ترین درصد تلفات حشرات بالغ شپشه قرمز آرد (5/82 درصد) در بالاترین غلظت مورد استفاده از اسانس پونه (67/26 میکرولیتر اسانس در لیتر هوا) مشاهده شد. غلظت لازم برای نابودی 50 درصد حشرات مورد مطالعه (LC50 برابر 26/15 میکرولیتر اسانس در لیتر هوا) برآورد شد. اسانس پونه قادر به حفظ اثرات کشندگی مطلوب خود تا حدود 20 روز بود. تیمار حشرات بالغ با غلظت‌های مختلف اسانس پونه (LC10، LC20، LC30 و LC40 ) روند افزایش جمعیت و تغذیه شپشه قرمز آرد را طی یک دوره سه ماهه با اختلال مواجه نمود. ارزیابی پتانسیل بیماری‌زایی قارچ بیمارگر B. bassiana نشان داد که حشرات بالغ پس از مواجهه با بالاترین غلظت مورد استفاده (108 کنیدی بر میلی‌لیتر)، تنها متحمل مرگ و میر حدود 6 درصدی شدند. در مرحله نهایی، اثرات تیمارهای تلفیقی شامل 1- استفاده هم‌زمان از غلظت‌های مختلف زیرکشنده اسانس (LC5، LC10، LC15، LC20 و LC25) و اسپورهای بیماری‌زای قارچ بیمارگر (غلظت 106 کنیدی بر میلی‌لیتر)، 2- تقدم استفاده از اسانس و 3- تقدم استفاده از قارچ بیمارگر، در ایجاد تلفات در جمعیت حشرات بالغ شپشه قرمز آرد مورد مطالعه قرار گرفت. نتایج به‌دست‌آمده نشان داد که درصد تلفات حشرات بالغ شپشه قرمز آرد در تیمارهای تلفیقی کاربرد هم‌زمان اسانس و قارچ و تقدم استفاده از اسانس، به‌مراتب بیش‌تر بود. یافته‌های پژوهش حاضر اثرات هم‌افزایی تیمارهای تلفیقی را تأیید می­ کند.