سنجش هزینه رفاهی- اجتماعی بخش صنعت ایران برمبنای رویکرد هاربرگر و پوزنر
نویسندگان
1 دانشیار دانشکده مدیریت و اقتصاد دانشگاه سیستان و بلوچستان.
2 دانشیار دانشکده مدیریت و اقتصاد دانشگاه سیستان و بلوچستان.
doi
چکیده
مطالعات انجامشده در بخش صنعت ایران مؤید این واقعیت است که در بیش از 50 درصد فعالیتهای بخش صنایع کارخانهای ایران، ساختار انحصار مؤثر حاکم است. هدف محوری این مقاله این است که بررسی شودچه میزان هزینه رفاهی ناشی از چنین ساختاری به جامعه تحمیل شده است.در این تحقیق، براساس شاخصهای هاربرگر و پوزنر، محاسبات مربوط به برآورد هزینة رفاهی انحصار در صنعت ایران در سال 1389 انجام شده است. در این تحقیق، جز اخلال قیمتی برمبنای دو سناریو محاسبه شده است. در سناریوی اول، از رویکرد راجر، باسو و فرنالد (1995) و در سناریوی دوم، جز اخلال قیمتی برمبنای رویکرد هاربرگر و با استفاده از نسبت سود به فروش محاسبه شده است.یافتههای تحقیق برمبنای نگرش هاربرگر و سناریوی اولنشان میدهند که هزینه رفاهی بیش از 7 درصد فروش صنایع انحصاری است. همچنین، اگر علاوهبر مثلث رفاه، مؤلفههای دیگر، مانند رانت اقتصادی و هزینههای صرفشده در راستای کسب قدرت انحصاری را درنظر بگیریم، هزینه رفاهی که صنایع انحصاری بر جامعه تحمیل میکنند درحدود 7/26 درصد فروش آنها است. همچنین، مقادیر هزینه رفاهی ناشی از انحصار برمبنای سناریوی دوم، برای شاخص هاربرگر و پوزنر بهترتیب درحدود 4/5 و 9/23 درصد فروش صنایع انحصاری است.