تبیین و ارائۀ مدل نهادی بازاریابی گردشگری روستایی در ایران

نویسندگان

1 دانشیار گروه ترویج و توسعۀ روستایی، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

2 دانشیار گروه ترویج و توسعۀ روستایی، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

3 دکتری توسعۀ کشاورزی، گروه ترویج و توسعۀ روستایی، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

4 استاد گروه اقتصاد کشاورزی، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

doi
10.22034/jtd.2024.474790.2958
چکیده

بازاریابی گردشگری روستایی، به‌‌منزلۀ رویکردی نوین در صنعت گردشگری، به ترویج و جذب گردشگران به مناطق روستایی و کمتر شناخته‌شده می‌‌پردازد. با وجود قابلیت‌‌های فراوان گردشگری در مناطق روستایی ایران، سهم این کشور در مقایسه با بسیاری از کشورهای گردشگرپذیر بسیار اندک است؛ ازاین‌‌رو، توجه به توسعۀ بازار آن و طراحی مدل نهادی بازاریابی گردشگری روستایی در ایران مهم و اساسی است. بنابراین، هدف از انجام این پژوهش تبیین و ارائۀ مدل نهادی بازاریابی گردشگری روستایی در ایران است. روش پژوهش کیفی و نظریۀ داده‌بنیاد است. جامعۀ آماری پژوهش شامل بیست تن از خبرگان و متخصصان بخش گردشگری کشور و استادان خبره در این زمینه است که با روش نمونه‌گیری نظری و هدفمند انتخاب شدند. ابزار جمع‌‌آوری اطلاعات مصاحبۀ نیمه‌ساختاریافتۀ برگرفته از چارچوب نظری است. داده‌‌‌های حاصل در سه مرحلۀ کدگذاری باز، محوری و انتخابی کدگذاری شدند. برای کدگذاری محوری داده‌‌های گردآوری‌شده از نرم‌افزار مکس‌کیودی‌ای استفاده شده است. سازمان‌‌ها، قوانین و دستورکار‌‌ها و ارزش‌‌ها و هنجارها برای مقولۀ محوری انتخاب شدند و مدل پارادایمی بازاریابی گردشگری روستایی در ایران طراحی شد. یافته‌‌ها نشان می‌‌دهد شرایط علّی مدل شامل تدوین و اجرای برنامۀ راهبردی و توسعۀ بازار گردشگری است و عوامل زمینه‌‌ای شامل حمایت مالی، شرایط مداخله‌‌گر شامل چالش‌‌های سیاسی جناحی و کمبود دانش و آگاهی است. اقداماتی از قبیل بهبود زیرساخت‌ها، به‌کارگیری فنّاوری‌های نوین، به‌کارگیری سیاست‌های یکپارچه و گسترش تبلیغات به‌‌عنوان راهبردها و بهبود شرایط اقتصادی و بهبود سلامت پیامدهای مدل نهادی توسعۀ بازاریابی گردشگری روستایی شناسایی شدند