طراحی الگوی گردشگری الکترونیکی با رویکرد داده‌بنیاد

نویسندگان

1 استاد، گروه مدیریت بازرگانی دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

2 دانشجوی دکتری، گروه مدیریت بازرگانی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.

3 دانشیار مدیریت بازرگانی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.

4 استادیار، سازمان سنجش و آموزش کشور ایران.

doi
10.22034/jtd.2024.419157.2832
چکیده

گردشگری الکترونیکی با پیشرفت زیرساخت‌های فنّاوری در سراسر جهان در صنعت گردشگری به کار گرفته می‌شود و توجه گردشگران زیادی را به خود جلب می‌کند. هدف از انجام این پژوهش طراحی الگوی گردشگری الکترونیکی با رویکرد داده‌بنیاد است. رویکرد پژوهش از نوع کیفی و راهبرد آن با استفاده از روش داده‌بنیاد است. جامعۀ آماری پژوهش شامل تمامی صاحب‌نظران، استادان و کارشناسان ادارۀ کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان سمنان است که با روش نمونه‌گیری هدفمند و گلوله برفی انتخاب شدند. داده‌های کیفی با نرم‌افزار مکس‌کیودی‌ای 2018 تجزیه ‌و‌ تحلیل شده است. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که الگوی گردشگری الکترونیکی شامل شرایط علّی (تغییرات و پویایی‌های کسب ‌و‌کارها در صنعت گردشگری، شناخت نیازهای فنّاورانه و تقویت زیرساخت‌ها)، شرایط زمینه‌ای ‌(هماهنگی و همکاری افراد و نهادها، تقویت آمادگی کسب‌و‌کار و تجارت الکترونیکی، تقویت جوامع محلی، گزینش مدل بوم، مدیریت اثربخش، متخصص‌گزینی و نخبه‌سالاری، قوانین و مقررات و بسترهای فیزیکی)، عوامل مداخله‌گر (ضعف‌های ملی، حاکمیتی، مدیریتی، زیرساختی، ضعف‌های فرهنگی، اجتماعی، سیاسی و ضعف‌های ارتباطی و اطلاع‌رسانی)، راهبردها (راهبردهای کلان و خرد) و پیامدها (پیامدهای مثبت و منفی) است. ایجاد سیستم گردشگری الکترونیکی دنباله‌ای منطقی از دیجیتالی شدن تمامی فرایندهای زنجیرۀ ارزش صنعت سفر و گردشگری است. گردشگری هوشمند یا الکترونیکی درحقیقت ایدۀ نوین خدمت‌رسانی به گردشگران است و به‌عنوان رویکردی نوین سبب ارتقای جایگاه گردشگری و کسب‌‌و‌کار از طریق فراهم‌سازی ضروریات می‌شود. براساس یافته‌های این پژوهش و اهمیت رویکرد گردشگری الکترونیکی، به مدیران و مسئولان سازمان‌های گردشگری کشور توصیه می‌شود با برنامه‌ریزی‌های علمی و منسجم به گسترش و تحکیم فنّاوری‌های نوین در کشور اقدام کنند. تجهیز امکانات و بهره‌برداری از فنّاوری‌های نوین راهی برای گسترش گردشگری الکترونیکی است.