فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

با توجه به استفاده بی‌رویه از آفت‌کش‌های شیمیایی که منجر به مشکلاتی مانند مقاومت آفات به آفت‌کش‌ها و طغیان آنها شده است، استفاده از ترکیبات کم‌خطر جایگزین مانند استفاده از عصاره‌های گیاهی می‌تواند مورد توجه قرار گیرد. در این پژوهش اثر کشندگی عصاره گیاه استبرق (Aiton)  Calotropis procera به روش تماسی (غوطه‌وری برگ) روی مراحل مختلف زیستی (پوره سن یک و حشره کامل) سفید بالک گلخانه بررسی شد؛  همچنین اثر دورکنندگی تیمار مورد مطالعه در دو بازه زمانی شش و 24 ساعته روی حشرات کامل آن سنجش شد. آزمایش در قالب طرح کاملاً تصادفی با پنج غلظت از عصاره گیاهی در چهار تکرار و در هر تکرار 20 فرد از مراحل زیستی هم‌سن (برای آزمایش کشندگی) و 50 حشره کامل هم‌سن (برای آزمایش دورکنندگی) در غلظت‌های مختلف انجام شد. در این آزمایش‌ها سفید بالک‌های گلخانه در مرحله زیستی پوره سن یک، 24 ساعت بعد از تیمار و مرحله زیستی حشره کامل، 72 ساعت بعد بررسی شدند. غلظت کشنده 50 درصد روی پوره سن یک و حشره کامل به ترتیب 110/8805 و 697/7281 میلی‌گرم بر لیتر محاسبه شد. بنابر نتایج، عصاره مذکور ترکیبی کشنده روی پوره سن یک و حشره کامل سفید بالک گلخانه بود. همچنین غلظت دورکننده 50 درصد این عصاره روی حشره کامل برابر با 593/1902 میلی‌گرم بر لیتر برآورد شد. همچنین این ترکیب برای حشرات کامل سفید بالک گلخانه بطور معنی‌داری دورکننده بود. نتایج حاصل بیانگر آن است که با افزایش غلظت، میزان تلفات و دورکنندگی نیز افزایش می‌یابد و این عصاره دارای خاصیت حشره‌کشی و دورکنندگی می‌باشد.