عوامل مؤثر در توسعهٔ اقتصادی گردشگری شهری از منظر ساکنان محلی (مورد مطالعه: کلان‌شهر تهران)

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری گردشگری، دانشکدهٔ گردشگری، دانشگاه علم و فرهنگ، تهران، ایران.

2 دانشیار، دانشکدهٔ گردشگری، دانشگاه علم و فرهنگ، تهران، ایران

doi
10.22034/jtd.2023.399006.2776
چکیده

صنعت گردشگری جایگاه خاصی در اقتصاد کشورها و نقش مؤثری در ارتقای ساختار اجتماعی - فرهنگی و محیطی جوامع دارد. در این میان، توجه جدی و هدفمند به گردشگری شهری به‌ویژه در کلان‌شهرهایی مثل تهران اهمیت بسیاری دارد. ازاین‌رو، هدف پژوهش حاضر بررسی عوامل مؤثر در ‌توسعهٔ اقتصادی گردشگری شهری از منظر ساکنان محلی با استفاده از رویکرد نگاشت‌شناختی فازی است. پژوهش حاضر توصیفی - پیمایشی است. جامعهٔ آماری پژوهش، شامل 65 نفر از کارشناسان صنعت گردشگری دارای سابقهٔ کاری حداقل 5 سال در زمینهٔ گردشگری بودند، به‌صورت غیرتصادفی و هدفمند انتخاب شدند و با آن‌ها مصاحبه شد. داده‌ها و سناریوها با استفاده از تکنیک‌ نگاشت‌شناختی فازی تحلیل و مدل پژوهش با استفاده از تحلیل شبکه‌های اجتماعی طراحی شد. در این خصوص، 13 عامل نهایی را خبرگان تأیید کردند که درنهایت، با استفاده از روش نگاشت‌شناختی فازی، عوامل رتبه‌بندی شدند که، از میان عوامل، وجود منابع مالی لازم نزد ساکنان برای انجام فعالیت‌های خدماتی مرتبط با ‌توسعهٔ گردشگری شهری، افزایش توان اقتصادی و حمایت و سرمایه‌گذاری دولت در ‌توسعهٔ گردشگری شهری به‌دلیل مرکزیت بیشتر به‌ترتیب بیشترین اهمیت را داشتند.. همچنین، نتایج حاصل از سناریونویسی حاکی از آن است که باید به هر سه عامل به یک میزان توجه شود تا شاهد توسعه و بهبود روزافزون ‌توسعهٔ اقتصادی گردشگری شهری از منظر ساکنان محلی کلان‌شهر تهران باشیم.