سنجش شاخصهای مزیت رقابتی کارآفرینی بومی روستایی در اقامتگاههای بومگردی مورد مطالعه: منطقهٔ هورامان
نویسندگان
1 پژوهشگر پسادکتری، گروه جغرافیا و برنامهریزی روستایی، دانشکدهٔ علوم جغرافیایی و برنامهریزی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.
doi
10.22034/jtd.2023.395540.2766چکیده
کارآفرینی بومی یکی از جوانترین زمینههای تحقیقاتی است که نشان میدهد ظهور این نوع کارآفرینی با شرایط نواحی روستایی و نواحی بومگردی واقع در آن سازگاری دارد. هدف این پژوهش بررسی شاخصهای مزیت رقابتی کارآفرینی بومی روستایی در اقامتگاههای بومگردی شناسایی و میزان اهمیت آنها در منطقهٔ هورامان است. بر این اساس، این سؤال مطرح شد: کدامیک از عناصر مزیت کارآفرینی بومی اقامتگاههای بومگردی در منطقهٔ مورد مطالعه اهمیت بیشتری دارند؟ همچنین، فرضیهٔ پژوهش بیانگر آن بود که کدامیک از عناصر مزیت اقتصادی، مزیت اجتماعی، مزیت فرهنگی و مزیت زیستمحیطی در کارآفرینی اقامتگاههای بومگردی منطقهٔ مورد مطالعه اهمیت بیشتری دارد. هورامان در دو استان کردستان و کرمانشاه واقع شده است و به سه بخش هورامان تخت، هورامان لهون و هورامان ژاوهرود تقسیم میشود. تعداد 28 روستا در منطقهٔ هورامان ایران دارای 45 اقامتگاه بومگردی هستند. روش جمعآوری اطلاعات اسنادی و میدانی بوده و در این پژوهش، برای استخراج شاخصهای کارآفرینی و بیان ادبیات پژوهش، از روش اسنادی و روش میدانی برای جمعآوری دادههای مورد نیاز برای بررسی شاخصها استفاده شده است. روش نمونهگیری برای جامعهٔ نمونه متخصصان (اعضای هیئت علمی و دانشجویان دکتری با رسالهٔ مرتبط)، کارشناسان و نمونهٔ مدیران بومگردی بهصورت هدفمند انجام شده است. همچنین، نتایج پژوهش با آزمون تعقیبی توکی بیان میکند که میان عناصر مزیت رقابتی کارآفرینی اقامتگاههای بومگردی منطقهٔ هورامان تفاوت معناداری وجود دارد و، بر این اساس، شاخصهای مزیت اجتماعی با ۶ سنجه، مزیت اقتصادی با 9 سنجه، مزیت فرهنگی با ۶ سنجه و مزیت زیستمحیطی با 8 سنجه اهمیت قابلتوجهی در منطقهٔ هورامان دارند. همچنین، نتایج تحلیل مسیر نشان داد که بُعد مزیت اقتصادی بیشترین تأثیر را در مقایسه با سایر ابعاد دارد.