تاثیر اسید جیبرلیک روی پراسنجههای رشد جمعیت شته مومی کلم (Brevicoryne brassicae L.) در کلم (Brassica oleracea L.)
نویسندگان
1 گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
2 گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
3 مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان آذربایجان شرقی، ایران
4 گروه علوم گیاهی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی مغان، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
5 گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
6 گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
doi
10.22124/iprj.2022.6014چکیده
استفاده از روشهای دوستدار محیط زیست مانند مقاومت القایی در مدیریت حشرات آفت به علت آلودگی زیست محیطی ناشی از کاربرد آفتکشهای شیمیایی ضروری میباشد. در تحقیق حاضر، امکان القای مقاومت در کلم توسط اسیدجیبرلیک (با غلظت ۱۲۵/۰ گرم بر لیتر) در برابر شته مومی کلم Brevicoryne brassicae L. بررسی شد. پراسنجههای رشد جمعیت شته مومی کلم از قبیل نرخ ذاتی افزایش جمعیت (r)، نرخ خالص تولیدمثل (R0)، نرخ متناهی افزایش جمعیت (λ)، نرخ ناخالص تولیدمثل (GRR) و زمان دو برابر شدن جمعیت (DT) تحت تاثیر اسیدجیبرلیک در مقایسه با گروه شاهد کاهش معنیداری داشتند (۰۵/۰P <). با این حال، میانگین مدت زمان یک نسل (T) و میانگین باروری به ازای هر فرد ماده بالغ اختلاف معنیداری را بین تیمار اسیدجیبرلیک و شاهد نشان ندادند. میزان مرگ و میر پورگی و مادههای بالغ، نرخ زندهمانی ویژه سنی (lx) و باروری ویژه سنی (mx) در تیمار اسیدجیبرلیک نسبت به گروه شاهد کاهش معنیداری داشت (۰۵/۰P <). میزان مرگ و میر پورههای سن یک نسبت به شاهد و سایر سنین پورگی بیشتر بود. درصد پراکندگی پوره سن یک و مادههای بالغ تحت تاثیر اسیدجیبرلیک در مقایسه با گروه شاهد افزایش یافت (۰۵/۰P <). نتایج تحقیق حاضر نشان داد اسید جیبرلیک نقش موثری در کاهش پراسنجههای جمعیتی شته مومی کلم داشته و میتواند در مدیریت تلفیقی آفت مورد توجه قرار گیرد.
