رهبری آلوستاتیک در نظام آموزش عالی در زمان مواجهه با بحران (مطالعه موردی کووید 19)

نویسندگان

1 استادیار علوم تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

doi
10.30495/jedu.2024.31831.6388
چکیده

مقدمه و هدف: پژوهش حاضر در صدد است تا بینش و پاسخی جدید و مناسب برای رهبران دانشگاهی در شرایط همه گیری بحران و موقعیت های غیر منتظره ارائه دهد که به آنها کمک میکند تا در زمان بحران و موقعیت های پیش بینی نشده، شرایط بهتری را تجربه کنند و قادر به ارائه پاسخ مناسب به شرایط و محیط باشند.روش شناسی پژوهش: رویکرد مورد استفاده در این پژوهش، رویکرد کیفی و روش مطالعه تحلیل مضمون بوده است. از این رو در این پژوهش با استفاده از روش نمونه‌گیری هدفمند و ابزار مصاحبه نیمه ساختاریافته با 17 نمونه از سطوح مختلف معاونت یا مدیریت در سطح دانشگاهی یا وزارتخانه ای که در مطالعه شرکت کرده بودند، مصاحبه صورت گرفت.یافته‌ها: یافته ها نشان داد که توسعه رهبران آلوستاتیک در قالب سه مضمون شامل درک و تقویت هوش هیجانی و اجتماعی (12 مفهوم)، مقابله و مدیریت استرس برای حفظ عملکرد و به حداقل رساندن فرسودگی شغلی (10 مفهوم)؛ و پاسخ های موثر تحت شرایط استرس زا و بحرانی (7 مفهوم) است. همچنین نتایج نشان داد که بهترین شیوه های بکارگیری رهبری آلوستاتیک در سطح دانشگاهی در قالب سه مضمون شامل ارتباط با جامعه علمی و دانشگاهی (13 مفهوم)، رهبری توزیع شده (4 مفهوم)؛ و برقراری ارتباطات شفاف (5 مفهوم) دسته بندی میشود. بحث و نتیجه‌گیری: به نظر می‌رسد رهبران آلوستاتیک علاوه بر اینکه فرصت‌هایی چون کنترل استرس، ایجاد اعتماد متقابل بین اساتید، کارکنان و دانشجویان و برقراری ارتباط مناسب با همه ذینفعان را برای آموزش بهتر فراهم می‌کند و تعاملات دانشجویان را در دوره های بحرانی تقویت می‌کند، میتوانند از طریق یک دیدگاه مشترک قانع‌کننده و متفکرانه الهام بخش اساتید، کارکنان و دانشجویان باشند.