تاثیر سه فرمول تجاری نیمبسیدین، نیمآزال و کوفا از ترکیب گیاهی چریش روی مراحل زیستی سفیدبالک گلخانه Trialeurodes vaporariorum (Hem.: Aleyrodidae) و زنبور پارازیتوئید آن Encarsia formosa
نویسندگان
1 گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران
2 بخش گیاهپزشکی،مرکز تحقیقات، آموزش کشاورزی و منابع طبیعی آذربایجان غربی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، ارومیه، ایران
3 گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران
4 گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران
doi
10.22124/iprj.2022.5608چکیده
با توجه به اثرات سوء کاربرد بیرویه سموم شیمیایی و مشکلات باقیمانده آن در محصولات گلخانهای که سلامت مصرف کننده و صادرات را تهدید میکند، استفاده از جایگزینهای کمخطر نظیر ترکیبات گیاهی و عوامل بیولوژیک را ضروری ساخته است. ینابراین، در این تحقیق اثر سه فرمول تجاری ترکیب گیاهی چریش (Azadirachta indica A. Juss.) شامل نیمبسیدین (Nimbecidine)، نیمآزال (NeemAzal T/S) و کوفا (Kofa)، روی مراحل زیستی سفیدبالک گلخانه Trialeurodes vaporariorum (Hem: Aleyrodidae) و زنبور پارازیتوئید آنGahan Encarsia formosa مورد ارزیابی قرار گرفت. در ارزیابی اثر کشندگی سه فرمول تجاری بیشترین اثر کشندگی بعد از 7 روز روی تخم با LC50 معادل 71/774 پیپیام در فرمول نیمبسیدین مشاهده شد. نیمبسدین بعد از 72 ساعت روی پوره سن سوم و حشره کامل بهترتیب با LC50 معادل 89/402 و 51/655 پیپیام بیشترین اثر کشندگی را نشان داد. تاثیر مشابه روی زنبور پارازیتوئید حاصل شد. در ارزیابی ترجیح تخمریزی زنبور E. formosa به روشانتخابی و غیرانتخابی تمایل زنبور به پورههای تیمار شاهد بیشتر از تیمار فرمولها بود و در بین فرمولها بیشترین تخمریزی زنبور پارازیتوئید در فرمول تجاری کوفا مشاهده شد (66/42 درصد). نتایج این بررسی نشان داد هر سه فرمول تجاری قابلیت بهکارگیری در مدیریت تلفیقی این آفت را دارند و در هنگام ظهور و بهکارگیری زنبور پارازیتوئید E. formosa فرمول تجاری کوفا و در شرایط عدم حضور و فعالیت زنبور پارازیتوئید فرمول نیمبسیدین قابل توصیه میباشد.