مدل عامل-مبنای سوختگیری وسایل نقلیهی شخصی با رویکرد مدیریت تقاضا و مقایسهی نتایج آن با رجحان بیان شدهی کاربران: مطالعهی موردی کلانشهر تهران
نویسندگان
1 دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه بینالمللی امام خمینی(ره)، قزوین، ایران
2 دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه بینالمللی امام خمینی(ره،) قزوین، ایران
3 دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه بینالمللی امام خمینی(ره،) قزوین، ایران
doi
10.22060/ceej.2022.18192.7141چکیده
تقاضای روزافزون استفاده از خودروی شخصی در ترکیب با رشد نامتوازن و متراکم کاربریها در شمال کلانشهر تهران سبب گشته تا جایگاههای عرضهی سوخت (پمپ بنزین ها) همواره با صف تقاضا روبرو باشند. از طرفی قیمت گزاف زمین در این مناطق احداث جایگاه جدید را مقرون به صرفه نمی سازد. از این جهت، سیاستهایی از مدیریت تقاضا که افزایش هزینه استفاده از تسهیلات را در پی دارد به عنوان راهکاری جهت حل این قبیل از مشکلات است که تأثیرات آن در مقالهی حاضر به روش عامل-مبنا بررسی شده است. در این مقاله، داده کاربران پمپ بنزینهای شمال شهر تهران با روش رجحان بیان شده جمعآوری و با استفاده از نرمافزار تحلیل آماری SPSS تحلیل گردید و از نتایج آن جهت تعریف خصوصیات عاملها و قوانین تعاملی در نرمافزار شبیهسازی NetLogo استفاده شد. در ادامه وجود یک خط عبور سریع (با پنج سناریوی مختلف قیمتگذاری) در کنار یک خط معمولی شبیهسازی شد. نتایج نشان داد که اگر چه با اتکا به روش آماری مبتنی بر رجحان بیان شده تعدیل طول صف شلوغ متناسب با افزایش قیمت (سناریوهای ۴ و ۵) با استقبال بیشتری همراه است اما مدل عامل-مبنا نشان می دهد که محبوبیت سناریوهای ارزان قیمت (سناریوهای ۱ و ۲) یعنی تعدیل طول صف شلوغ متناسب با کاهش تدریجی قیمت بر اساس رفتار تعاملی افراد بیشتر مورد توجه کاربران است. این موضوع نشان دهنده آن است که پاسخهای روش رجحان بیان شده در مواردی که رفتارهای تعاملی متوجه کاربران است نمیتواند مورد اطمینان باشد. همچنین با توجه به عدم توازن عرضه و تقاضای ناشی از بافت منطقه از قبیل در دسترس بودن زمین بدون کاربری مشخص و ملاحظه قیمت اراضی، ایجاد یک خط عبور-سریع قیمتگذاری شده راهکاری موثر در تعدیل طول صف و کاهش زمان انتظار است.
