شناسایی و تبیین عوامل پیشبرنده و بازدارندهٔ توسعهٔ گردشگری روستایی از دیدگاه خبرگان (موردمطالعه: شهرستان نیر)
نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی ارشد، رشتهٔ جغرافیا و برنامهریزی و روستایی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.
2 دانشیار، گروه جغرافیا و برنامهریزی شهری و روستایی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
3 استادیار گروه مدیریت دولتی و گردشگری، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
doi
10.22034/jtd.2023.402481.2785چکیده
امروزه گردشگری یکی از منابع مهم درآمد و از عوامل مؤثر در توسعه و پیشرفت کشورها است. بر این اساس، گردشگری روستایی، بهمثابهٔ یکی از اصلیترین انواع گردشگری، اهمیت ویژهای دارد. بنابراین، شناخت موانع و عوامل پیشبرندهٔ این نوع گردشگری ضرورت خاصی دارد. پژوهش حاضر با هدف شناسایی و تبیین عوامل بازدارنده و پیشبرندهٔ توسعهٔ گردشگری روستایی از دیدگاه خبرگان در شهرستان نیر انجام شده است که با استفاده از روش ترکیبی موضوع بررسی شده است. رویکرد تحقیق متوالی اکتشافی است که در دو مرحلهٔ کیفی و کمّی انجام شده است. در مرحلهٔ کیفی، با استفاده از روش مرور دامنه، متغیرها و شاخصهای اصلی شناسایی شدند و سپس در فاز کمّی با استفاده از روش پیمایش و ابزار پرسشنامه تحلیل و بررسی شدند. روایی پرسشنامه روایی محتوا است. این پرسشنامه به تنی چند از متخصصان، صاحبنظران و کارشناسان مجرب در این زمینه داده شد و پس از بررسیها و اصلاحات لازم تأیید شد. پایایی پرسشنامه از آزمون آلفای کرونباخ به دست آمد که مقدار آن 78 درصد است. مطابق با یافتههای مرحلهٔ کیفی، از میان ۵۳ تحقیق مرتبط، ۴ معیار و ۴۳ زیرمعیار شناسایی شدند. در مرحلهٔ کمّی، متخصصان و کارشناسان حوزهٔ گردشگری و برنامهریزی روستایی دربارهٔ تأیید و اولویتبندی هریک از عوامل اظهارنظر کردند که تمامی عوامل از نظر آنها تأیید شدند. مطالعهٔ حاضر نشان داد که جنبههای گوناگون پیشبرنده یا بازدارندهٔ توسعهٔ گردشگری روستایی اعم از جنبههای اجتماعی، اقتصادی و زیستمحیطی توسعهٔ گردشگری در شهرستان نیر با مقادیر قابلقبولی مهم هستند. بنابراین، باید به مفهوم توسعهٔ گردشگری روستایی در سراسر منطقه توجه شود و شکافهای موجود برای حمایت از توسعهٔ گردشگری روستایی برطرف شوند.