تبیین نظریه مقاومت و نصرت الهی با تأکید بر آیه ۴۰ سوره حج؛ مبنایی برای الگوی پیشرفت(اسلامی-ایرانی) در اندیشه سیاسی آیتالله خامنهای(دامت برکاته)
نویسندگان
1 استادیار گروه معارف اسلامی دانشکده ادبیات و زبانهای خارجه دانشگاه کاشان، کاشان، ایران
doi
چکیده
نظریه مقاومت و نصرت الهی با اتکا به آیه 40 سوره حج (وَلَیَنصُرَنَّ اللَّهُ مَن یَنصُرُهُ) در اندیشه سیاسی آیتالله خامنهای (دامت برکاته)، بهعنوان یک دکترین راهبردی و مبنایی در تحلیل سیاستهای کلان نظام، جایگاهی بنیادین دارد. ازاینرو، مقاله حاضر باهدف تبیین پیوند هستیشناختی این نظریه با الگوی پیشرفت اسلامی-ایرانی نگاشته شده و ضمن بهرهگیری از رویکرد تحلیلی-تفسیری، به تحلیل کارکردی این مفاهیم کلیدی در گفتمان پیشرفت میپردازد. چارچوب نظری پژوهش، مبتنی بر منظومه فکری ایشان است که بهعنوان مدلی برای نظریهپردازی پیشرفت در سه سطح منسجم صورتبندی میشود: نظام بینشی (توحید و سنتهای الهی بهعنوان بنیاد هستیشناختی)، نظام ارزشی (الزامات فکری و امید به نصرت الهی)، و نظام کنشی (راهبردهای عملیاتی مانند جهاد تبیین و اقتصاد مقاومتی). یافتهها نشان میدهد که مقاومت در این چارچوب، نه یک راهبرد منفعل، بلکه امری الهی و ارزشی است که ریشه در سنتهای لایتغیر الهی داشته و پیوند علّی و معتبر بین تلاش فعال انسان و وعده نصرت الهی را بهعنوان ضامن پیشرفت برقرار میکند. نصرت الهی در این منظومه فکری، مفهومی فراتر از پیروزی نظامی داشته و مستقیماً به مصادیق پیشرفت ترجمه میشود؛ بهویژه ناظر به تقویت اراده جمعی، پیشرفتهای فراگیر علمی و اقتصادی درونزا، و ارتقای سطح بصیرت جامعه. این پژوهش تأکید میکند که چارچوب منظومه فکری مذکور، پیوند مفاهیم مقاومت و نصرت الهی را از منظر هستیشناختی، ارزشی و کارکردی روشن ساخته و الگویی معنوی و عملیاتی برای مدیریت چالشهای داخلی و خارجی در راستای تحقق نقشه جامع الگوی پیشرفت اسلامی-ایرانی ارائه میدهد.
