فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

گندم، Triticum aestivum L. یکی از مهم­ترین گیاهان زراعی در سراسر جهان است که فقط برای تغذیه کشت می­شود. شته سبز گندم، Schizaphis graminum (Rondani) (Hem.: Aphididae) یک آفت مهم گندم در ایران است که خسارت زیادی به محصول وارد می­کند. دراین پژوهش، نیازهای گرمایی زنبور Diaeretiella rapae (M'Intosh) روی شته سبز گندم، در پنج دمای ثابت (10، 15، 20، 25 و 5/27 درجه سلسیوس)، رطوبت نسبی 5±60 درصد و دوره نوری 8:16 ساعت (روشنایی: تاریکی) مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد که دما اثر معنی­دار بر طول دوره رشد قبل از بلوغ داشت، به­طوری­که میانگین بیشترین و کمترین طول کل دوره رشدی قبل از بلوغ زنبور D. rapaeبه ترتیب در دمای 10 (09/0±49/25 روز) و 25 درجه سلسیوس (05/0±24/9 روز) مشاهده شد. اثر دما بر نرخ رشد زنبور D.rapae با استفاده از مدل­های خطی و غیرخطی برازش داده شد. دمای آستانه پایین و ثابت گرمایی زنبور D. rapae با استفاده از مدل رگرسیون خطی به ترتیب 21/3 درجه سلسیوس و 36/229 روز-درجه به دست آمد. مدل­ Briere-1 برازش به­نسبت بالایی در برآورد داده­ها نشان داد. همچنین، دمای آستانه پایین، دمای بهینه و دمای آستانه بالا به­وسیله این مدل به خوبی تخمین زده شد. بنابراین،  مدل Briere-1 به عنوان یک مدل مناسب برای توصیف دوره رشد و نمو قبل از بلوغ زنبور پارازیتویید D. rapae روی شته S. graminum تعیین شد. در این تحقیق، مدل خطی و مهم­ترین مدل­های غیر خطی گرمایی و معیارهای انتخاب مدل مناسب مورد ارزیابی قرار گرفت.