فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مقدمه و هدف: با توجه به روند شکل‌گیری نسل‌ چهارم از دانشگاه‌ها و تأکید بر پاسخ‌گویی به نیازهای جامعه‌ی مدنی و عدم مشخص بودن ویژگی‌های چنین دانشگاهی به صورت جامع، هدف از پژوهش حاضر، طراحی الگوی مفهومی دانشگاهی نوآور در ارتباط با جامعه مبتنی بر مارپیچ چهارگانه(QH) می‌باشد.                     روش‌شناسی پژوهش: پژوهش از نظر هدف کاربردی است. ابتدا مبتنی بر روش مرور نظام‌مندِ 37 مقا‌له علمی–پژوهشی داخلی و خارجی مرتبط با موضوع در سال‌های1990 تا 2020 و نیز اسناد بالادستی نظام آموزش‌عالی ایران به روش تحلیل محتوا، ویژگی‌های دانشگاه نوآور در ارتباط با جامعه احصاء و سپس مبتنی بر روش تحقیق توصیفی-پیمایشی، با استفاده از ابزار پرسشنامه محقق ساخته، اعتباریابی سازه‌ها و برازش مدل از طریق تحلیل عاملی تاییدی و مدل‌سازی معادلات ساختاری به روش حداقل مربعات جزئی(PLS) مورد بررسی قرار گرفت. با توجه به جامعیت الگوی مفهومی و نیاز به ارزیابی تمامی ابعاد آن(نهادها، فرایند، ستانده‌ها و تأثیرات) و تاکید بر ارتباط با جامعه‌ی مدنی، دانش‌آموختگان و اعضای هیأت علمی فعال در شرکت‌های مستقر در پارک‌های علم و فناوری دانشگاهی فعال در دوران همه‌گیری کرونا به عنوان جامعه‌ی آماری پژوهش انتخاب شدند و پرسشنامه میان 250 نفر در دو پارک علم و فناوری دانشگاه تهران و جهاد دانشگاهی کرمانشاه با استفاده از روش نمونه‌گیری خوشه‌ای به عنوان نمونه توزیع گردید.                                                             یافته‌ها: الگوی نهایی با پدیده‌ی هسته‌ای نام‌گذاری شده توسط مؤلفان، با عنوان "دانشگاه نوآور اجتماعی" و با اتخاذ رویکرد سیستمی به دانشگاه به عنوان دانشگاهی باز در 4 مقوله‌ی خوشه‌ای شامل نهاده‌ها، فرایند تعاملات، ستانده‌ها و تأثیرات با 11 مقوله‌ی اصلی و 32 مؤلفه به روش کدگذاری طراحی گردید. بارعاملی بالای تمامی گویه‌ها ( مقادیر بالای 5/0) نشان از سطح معناداری قوی و همستگی زیاد میان متغیرهای قابل مشاهده با متغیرهای پنهان دارد. همچنین برازش مدل در هر چهار خوشه‌ی مقوله‌ای با محاسبه‌ی معیار GOF، در سطح قوی(755/0) تائید شد. بحث و نتیجه‌گیری: ویژگی برجسته دانشگاه نسل چهارم، جامعه‌ محوری و تاکید بر پاسخگویی و مسئولیت‌پذیری در برابر جامعه مدنی در سطح محلی، ملی، جهانی می‌باشد و مسئولان و مدیران دانشگاهی باید این مهم را در تمامی ابعاد سیستمی دانشگاه اعم از نهاده‌ها، فرایند تعاملات، ستانده‌ها و تأثیرات دانشگاه مد نظر قرار دهند.