بررسی و تحلیل سازمان فضایی منطقه کلانشهری تهران با استفاده از جریان فضایی جمعیتی
نویسندگان
1 دانشگاه آزاد اسلامی
2 دانشگاه آزاد اسلامی
3
doi
10.22059/jfaup.2022.319865.672599چکیده
در ادبیات نوین برنامهریزی منطقهای الگوی سازمان فضایی مناطق هرچه بیشتر تحت تأثیر تعاملات میان سکونتگاههاست، این امر باعث شکلگیری پیوندهایی میان کانونها میشود و در صورت هدایت صحیح روند سازمانیابی فضا میتواند به یکپارچگی فضایی-عملکردی منطقه بیانجامد. براساس مستندات طرحهای فرادست نیروهای مرکز گرا به سمت کلانشهر تهران، سیل عظیم نیروهای کار و جریان افراد با هدف برخورداری از خدمات و تسهیلات برتر متمرکز شده در تهران، سازمان فضایی نامتعادلی را تداعی مینماید. این پژوهش با بهرهگیری از روش بررسی و تحلیل جریان سفرها (تعداد مسافران جابه جاشده بین شهرهای منطقه کلانشهری تهران)، الگوی حاکم بر سازمان فضایی منطقه کلانشهری تهران بازشناسی و روند تحولات آن بررسی شود. نتایج نشان می دهد به موازات کاهش سهم تمرکز جریان سفرها از کلانشهر تهران، نقش شهرهای پیرامونی در نظام اسکان و فعالیت در منطقه افزایش یافته و الگوی سازمان فضایی منطقه کلانشهری تهران در طی دوره مورد بررسی (1375-1390) از یک الگوی متمرکز با تسلط شهر تهران به تدریج به یک حوزه گسترده با مراکز جمعیتی و عملکردی متعدد تکوین یافته است. تحلیلهای شبکه جریان سفرها گرایش به سوی الگوی متعادلتر در پراکنش فعالیتها در منطقه و افزایش مراکز سطح دو را بیان میکنند.