طراحی الگوی توسعۀ گردشگری میراث ناملموس در ایران با رویکرد دادهبنیاد
نویسندگان
1 دانشیار دانشکدۀ مدیریت و حسابداری دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران؛
2 کارشناسی ارشد مدیریت جهانگردی دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران
3 کارشناسی ارشد مدیریت جهانگردی دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران
doi
10.22034/jtd.2021.260560.2195چکیده
ایران، با بهرهمندی از پهنۀ وسیع جغرافیایی، غنای تاریخی و تنوع قومی، ظرفیتهای بسیاری را برای توسعۀ گردشگری میراث ناملموس دارد؛ اما تاکنون نظام مدونی برای جذب اینگونه گردشگر وجود نداشته است. ازاینرو، هدف از این پژوهش طراحی الگویی برای توسعۀ گردشگری میراث ناملموس در ایران با استفاده از رویکرد کیفی دادهبنیاد است. بدین منظور، مصاحبهای نیمهساختاریافته متشکل از پنج سؤال کلی با نوزده کارشناس در این حوزه شامل استادان دانشگاه، مدیران گردشگری و راهنمایان فرهنگی تورها انجام شد. این کارشناسان با روش نمونهگیری هدفمند و با رویکرد گلوله برفی انتخاب شده بودند. دادهها با نرمافزار کیفی مکسکیودا و روش کدبندی دستی تجزیهوتحلیل شد. بهمنظور بررسی روایی صوری و محتوایی، یافتهها در اختیار چند نفر از مشارکتکنندگان قرار گرفت و نظر آنان اِعمال شد. پایایی نیز با روش توافق درونموضوعی بررسی شد که میزان توافق 84 درصد بهدست آمد. بنابر یافتههای پژوهش، عوامل علّی شامل عوامل اقتصادی، فرهنگی، اجتماعی، تاریخی و دیپلماسی، بسترها و زمینهها شامل خطمشیگذاری، سازمانی، آموزش و پژوهش و برنامهریزی، موانع شامل نوگرایی (مدرنیسم)، دیوانسالاری (بروکراسی)، مدیریت تعارض و دولت، راهکارها شامل بازاریابی، سیستم اطلاعاتی منسجم، مدیریت رویدادها، پشتیبانی و مشارکت، و نتایج و پیامدها شامل پیامدهای اقتصادی، فرهنگی ـ اجتماعی، ادراکی، توسعهای و پایداری بود. نتایج این پژوهش به سیاستگذاران توسعۀ گردشگری میراث ناملموس در برنامهریزی و اجرا کمک خواهد کرد.
