ساخت و اعتباریابی سنجه کیفیت فرایندی تعامل مربی و کودک در مهدهای کودک: یک پژوهش ترکیبی

نویسندگان

1 دانشیار گروه روا‌ن‌شناسی، دانشکده روانشناسی و علوم احتماعی، واحد رودهن، ‌دانشگاه آزاد اسلامی، ‌رودهن، ‌ایران

2 دانشجوی ‌دکترای روان‌شناسی تربیتی، دانشکده ادبیات، علوم انسانی و اجتماعی، واحد علوم و تحقیقات،‌ دانشگاه آزاد اسلامی، ‌تهران، ‌ایران

3 استاد ‌گروه‌ روان‌شناسی تربیتی،‌ دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبایی‌، ‌تهران، ‌ایران

4 استادیار گروه روان‌شناسی، دانشکده ادبیات، علوم انسانی و اجتماعی، واحد علوم و تحقیقات، ‌دانشگاه آزاد اسلامی، ‌تهران، ‌ایران

doi
10.30495/jedu.2023.29543.5905
چکیده

مقدمه و هدف: این مطالعه با هدف «ساخت و اعتباریابی سنجه کیفیت فرایندی تعامل مربی و کودک در مهدهای‌کودک شهر تهران » طراحی و اجرا گردید.روش شناسی پژوهش: روش پژوهش حاضر ترکیبی اکتشافی متوالی بود که در دو بخش کیفی و کمی انجام شد. در بخش کیفی، از سه مرحله مدل هیبرید استفاده شد. در مرحله نظری به بررسی موضوع در پایگاه‌های معتبر پرداخته شد. در مرحله کار در عرصه، روش پژوهش پدیدارشناسی توصیفی بود. بنابراین، 10 نفر از مربیان و 8 نفر از اساتید با روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند. داده‌ها از طریق روش مصاحبه نیمه‌ساختاریافته جمع‌آوری و سپس با استفاده از روش کلایزی تحلیل گردید. در مرحله آخر، تحلیل نهایی صورت گرفت. روایی داده‌های کیفی با استفاده از چهار معیار قضاوت لینکن و گوبا و پایایی داده‌ها از طریق شیوه توافق درون موضوعی و پایایی بازآزمون تأیید شده است. در بخش کمی نیز، پس از تدوین پرسشنامه و بررسی روایی صوری و محتوایی گویه‌ها، داده‌ها از نمونه‌ای 220 نفری از مربیان که از طریق نمونه‌گیری خوشه‌ای مرحله‌ای انتخاب شده بودند، گردآوری گردید.یافته‌ها: پس از تحلیل داده‌های کیفی، 6 مضمون اصلی شامل ویژگی‌های فردی، فضای عاطفی مثبت، حمایت، حمایت آموزشی، مشارکت و همکاری و مدیریت رفتار استخراج شد. در بخش کمی نیز، برای روایی سازه از تحلیل عاملی تأییدی و برای تعیین پایایی از ضریب آلفای کرونباخ استفاده شد. نتایج تحلیل عاملی تاییدی نشان داد که مدل شش عاملی سلسله مراتبی از برازش خوبی برخوردار است. همچنین، بررسی آلفای کرونباخ برای کل مقیاس 94/0 محاسبه شد که نشان‌دهنده همسانی درونی قابل قبول است.بحث و نتیجه‌گیری: یافته‌های این پژوهش نشان داد که بر اساس عامل‌های به دست آمده، پرسشنامه کیفیت فرایند تعامل، ابزاری معتبر و روا جهت ارزیابی کیفیت تعامل کودک-مربی در ایران است.