طراحی برنامه درسی مبتنی بر جستجوی رفتار شغلی در هنرستان‌های فنی و حرفه‌ای

نویسندگان

1 استادیار گروه مدیریت، واحد لامرد، دانشگاه آزاد اسلامی لامرد، لامرد، ایران.

2 دانشیار گروه علوم تربیتی، واحد مرودشت، دانشگاه آزاد اسلامی مرودشت، مرودشت، ایران.

3 دانشجوی دکتری برنامه ریزی درسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد لامرد، لامرد، ایران.

doi
10.30495/jedu.2023.26642.5344
چکیده

مقدمه و هدف: آماده­سازی جوانان برای اشتغال، همواره یکی از اهداف نظام آموزش عالی بوده است که در عصر کنونی شاید بتوان گفت مهم‌ترین هدف آن نیز محسوب می­شود. با افزایش نرخ بیکاری دانش آموختگان هنرستان‌های فنی و حرفه­ای، برخی از مسوولان و متخصصان سعی کرده اند با اتخاذ تدابیری، برنامه­های درسی را با مقتضیات جامعه و دنیای کار پیوند دهند. هدف از این پژوهش طراحی برنامه درسی مبتنی بر جستجوی رفتار شغلی کارآفرین در هنرستان­های فنی و حرفه­ای است.روش‌شناسی پژوهش: رویکرد کلی پژوهش، آمیخته (کیفی-کمی) با طرح اکتشافی بود. این پژوهش از نظر هدف کاربردی؛ از نظر روش جمع­آوری داده­ها ترکیبی و از نظر نوع داده تحقیق، در بخش کیفی، مطالعه نظری و تحلیل به شیوه محتوای قیاسی است و در بخش کمی، پژوهش از نوع توصیفی پیمایشی و با ابزار پرسشنامه و بهره‌گیری از روش‌های آماری است. جامعۀ آماری پژوهش، شامل خبرگان و کارشناسان آموزش فنی و حرفه­ای هنرستان­های آموزش‌ و پرورش در استان بوشهر بود که با توجه به اصل اشباع، تعداد 47 نفر انتخاب شدند. در این پژوهش، متناسب با سوالات و اهداف تحقیق، پرسشنامه بسته پاسخ با 53 سوال 5 گزینه‌ای براساس طیف لیکرت تدوین گردید. به ­منظور تعیین روایی پرسشنامه­ از روایی محتوایی و سازه استفاده شد و پایایی پرسشنامه با احتساب ضریب آلفای کرونباخ 04/96 و پایایی ترکیبی محاسبه شد که مورد تایید قرار گرفتند. روش تحلیل داده­ها در بخش کیفی کدگذاری نظری برگرفته از مفاهیم و مبانی تحقیق بود. جهت تنظیم مدل از روش تحلیل محتوای قیاسی استفاده شده است. در سطح دوم جهت اعتباربخشی الگوی طراحی شده از روش آماری تحلیل عاملی استفاده شد.یافته­ ها: مدل طراحی شده از نظر شاخص‏های تعیین شده دارای برازش مناسبی است به عبارت دیگر داده‏های گردآوری شده حمایت کننده مدلی است که به لحاظ نظری تدوین شده است. قابلیت اعتماد و اعتبار درونی مدل به میزان استحکام روابط میان متغیرها یا میزان همبستگی و بارگذاری­های عاملی میان آن‌ها وابسته است.بحث و نتیجه­ گیری: نتایج حاصل از پژوهش نشان داد از آن جا که رفتار جستجوی شغلی، نقطه سوق آموزش­های کشورهای موفق در زمینه برنامه­ های درسی فنی و حرفه­ای است، طراحی الگوی رفتار شغلی در آینده از ضروریات آموزش‌های مهارتی فنی و حرفه‌ای است. فقدان مدل اعتباربخش آموزش‌های فنی و حرفه‌ای، سهل انگاری در تخصیص سهم آموزش‌های مهارتی در نظام آموزشی و فقدان مهارت‌های لازم در دانش‌آموختگان مراکز فنی و حرفه­ای، مهم‌ترین چالش‌های پیش‌روی این حوزه است.