طراحی الگوی عوامل موثر بر سکونزدگی شغلی معلمان دورهابتدایی: (نظریه داده بنیاد)
نویسندگان
1 استاد مدیریت آموزشی، دانشگاه محقق اردبیلی، اربیل، ایران
2 استاد، فلسفه تعلیم و تربیت، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
3 استاد، روانشناسی تربیتی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
4 دانش آموزخته دکتری، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
doi
10.30495/jedu.2023.28849.5773چکیده
مقدمه و هدف: سکونزدگی شغلی به احساس شکست یا ناامیدی اشاره دارد که افراد بهطور موقت یا دائمی در طول فرایند شغلیشان تجربه میکنند. هدف این پژوهش طراحی الگوی عوامل موثر بر سکونزدگی شغلی معلمان دورهی ابتدایی بود.روش شناسی پژوهش: روش انجام پژوهش کیفی به روش داده بنیاد بود. جامعه آماری پژوهش شامل کلیهی اساتید، مدیران و معلمان نمونه منطقه اورامانات بود که از میان آنها، با استفاده از روش نمونه گیری هدفمند 25 نفر به عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار گردآوری دادهها، مصاحبه بود و برای بررسی اعتبار دادهها از روش های بازآزمون و پایایی دو کدگذار و برای بررسی روایی دادهها از روش های راهبرد کثرتگرایی و راهبرد بررسی همکاران استفاده شد.یافته ها: نتایج تحلیل دادهها طی سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی حاکی از 15 مقوله اصلی بود که در قالب مدل مفهومی شامل شرایط علی (فردی، سازمانی، آموزشی، اقتصادی)، مقوله محوری (سکونزدگی شغلی)، راهبردها (آموزش و توانمند سازی، حمایت مادی و معنوی، مشاوره شغلی)، عوامل زمینهای (عوامل اجتماعی، عوامل مدرسه ای)، عوامل مداخلهگر (عوامل خانوادگی) و پیامدها (بی تفاوتی سازمانی، تنبلی سازمانی، یخزدگی ذهنی و ناکارآمدی) پدیده سکون زدگی شغلی معلمان را تبیین و روابط بین آنها را نمایان می کند.بحث و نتیجه گیری: سکون زدگی شغلی در بین معلمان پدیده ای اجتناب ناپذیر است و مدیران و مسئولان نظام آموزشی باید ضمن قبول آن بتوانند با این پدیده منفی مقابله نموده و دستیابی به اهداف آموزشی را تسهیل کنند.