عوامل پیشران در تحقق گردشگری پایدار شهری با رویکرد اکوتوریسم (نمونهٔ موردی: شهر خوانسار)
نویسندگان
1 استادیار، گروه معماری دانشکدۀ فنی و مهندسی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران.
2 استادیار، گروه شهرسازی، دانشکدۀ هنر و معماری، دانشگاه خلیجفارس، بوشهر، ایران
doi
10.22034/jtd.2021.285189.2338چکیده
گردشگری شهری، در کنار تمام مزایای خود، در صورت عدمبرنامهریزی صحیح میتواند پیامدهای منفی متعددی بر محیط طبیعی و جامعهٔ انسانی مقصد تحمیل کند. ازینرو، «پایداری» به یکی از الزامات برنامهریزی گردشگری تبدیل شده است. پژوهش حاضر، با درک اهمیت این موضوع، تلاش کرده است راهبردهای تحقق گردشگری پایدار با محوریت اکوتوریسم را برای شهر خوانسار شناسایی کند. روش تحقیق حاضر توصیفی ـ تفسیری و مبتنی بر مطالعات اسنادی و پیمایش میدانی است. در ابتدا، متغیرهای مرتبط با موضوع از منابع معتبر داخلی و خارجی استخراج شده که ماحصل آن دستیابی به طیف جامعی از متغیرها در 13 بُعد شامل محیط طبیعی، آلایندهها و آسیبهای اکولوژیکی، اقتصادی، اجتماعی، مدیریتی، حملونقلی، ظرفیت قابلتحمل شهر، بهداشت و سلامت، جاذبههای گردشگری، بنیانهای جامعهٔ محلی، زیرساختهای کالبدی گردشگری، زیرساختهای غیرکالبدی گردشگری و رضایتمندی از گردشگری بوده است. در ادامه، متغیرها برای اجرای مدل معادلات ساختاری آیندهپژوهی در نرمافزار Micmac وارد شدهاند و مقایسات زوجی میان متغیرها به روش دلفی و با مشارکت 15 کارشناس انجام شده است. یافتهها نشان میدهد متغیرهای «طرحها و برنامههای بلندمدت توسعۀ گردشگری» و «وجود جاذبههای گردشگری، آثار تاریخی و حفاظت آنها» بیشترین تأثیر را در تحقق گردشگری پایدار شهر خوانسار خواهند داشت و بنابراین راهبردهایی که اولویت بیشتری دارند باید بر مبنای آنها تدوین شوند.