تاثیر چند اسانس و عصارة گیاهی میکرو و نانوامولسیون‌شده روی سفیدبالک پنبه، (Gennadius) Bemisia tabaci، در شرایط آزمایشگاه

نویسندگان

1 گروه گیاه‌پزشکی، پردیس دانشگاهی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران

2 مرکزتحقیقات گیاهان دارویی باریج، کاشان، ایران

3 گروه گیاه‌پزشکی، دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران

4 مرکزتحقیقات گیاهان دارویی باریج، کاشان، ایران

doi
10.22124/iprj.2017.2589
چکیده

       یکی از آفات مهم محصولات کشاورزی، سفیدبالک پنبه Bemisia tabaci می‌باشد. هرچند برخی اسانس­ها و عصاره‌های گیاهی خواص حشره­کشی مطلوبی علیه این آفت نشان داده‌اند، اما این ترکیبات با توجه به فرّاربودن و ناپایداری، کمتر به صورت عملی و تجاری درآمده‌اند. در این مطالعه، به منظور افزایش کارایی و دوام اسانس­های رزماریRosmarinus officinalis ، نعناع فلفلی Mentha piperita، اکالیپتوسglobules Eucalyptus و عصاره آویشن باغی Thymus vulgaris به صورت میکرو و نانوامولسیون فرموله ‌شد و کارایی حشره‌کشی و دوام این ترکیبات روی سفیدبالک پنبه در شرایط آزمایشگاه مورد بررسی قرار گرفت. آزمون­های زیست‌سنجی به روش غوطه­ورسازی برگ­های حاوی پوره سن دوم انجام و مقادیر LC50 ، LC90  و LT50  تخمین زده شد. همچنین نسبت تبدیل پوره سن دو زنده به حشره کامل زنده و میزان تخم‌گذاری (اثر زیرکشندگی) در مقایسه با صابون گیاهی پالیزین®، آب مقطر و شاهد (بدون هیچ تیماری) تعیین شد. نتایج نشان داد که تیمار نانوامولسیون محتوی مجموع اسانس‌های موردآزمون با LC50، LC90 ، LT50 به­ترتیب 7454/0 و 1208/3 میلی‌گرم بر لیتر و 92/15 ساعت بیشترین تاثیر را روی این آفت داشت. همچنین این تیمار با نسبت تبدیل پوره سن دو به حشره کامل برابر با 80 درصد و میانگین 33/191 تخم بیشترین اثربخشی را داشت. پس از آن تیمار میکروامولسیون محتوی مجموع اسانس‌ها و عصاره فوق نیز اثرات قابل‌قبولی داشت. این دو تیمار به عنوان ترکیبات امیدبخش شناخته شده و می‌توانند با انجام آزمون­های تکمیلی به عنوان یک فراوردة کاربردی در مدیریت تلفیقی این آفت مورد استفاده قرار گیرند.