خصوصی سازی آموزش در ایران : نقاط قوت، ضعف، فرصت ها و تهدیدها مطالعه موردی(ارزیابی طرح خرید خدمات آموزشی در مدارس ابتدایی)

نویسندگان

1 دانش‌ آموخته کارشناسی ارشد رشته آموزش ابتدایی

2 استادیار گروه علوم تربیتی دانشگاه فرهنگیان. تهران. ایران

3 مدرس گروه علوم تربیتی دانشگاه فرهنگیان. اصفهان. ایران

doi
10.30495/jedu.2023.28502.5720
چکیده

مقدمه و هدف: خصوصی سازی شکلی از حداقل مداخله دولت در بسیاری از کشورها از دهه 1980 است. وقتی مدیریت و ارائه آموزش دولتی به نهادهای خصوصی و انتفاعی محول شود، آموزش دولتی خصوصی‌سازی می‌شود. هدف پژوهش حاضر، ارزیابی طرح خرید خدمات آموزشی به عنوان یکی از شیوه های خصوصی سازی در مدارس ابتدایی بر اساس مدل SWOT بود. روش شناسی پژوهش: روش پژوهش، ترکیبی از نوع اکتشافی بود. جامعه آماری در دو بخش کیفی و کمی به ترتیب شامل کارشناسان آموزش ابتدایی نواحی آموزش و پرورش شهر اصفهان، به تعداد 18 نفر و همه ی معلمان مجری طرح خرید خدمات آموزشی نواحی شش گانه شهر اصفهان، به تعداد 270 نفر بود. تعداد نمونه در بخش کیفی برابر با تعداد جامعه و در بخش کمی 154 نفر بود که با توجه به جدول کرجسی و مورگان به روش نمونه­گیری تصادفی طبقه ای انتخاب شدند. ابزار پژوهش در بخش کیفی شامل مصاحبه و در بخش کمِّی، پرسشنامه محقق ساخته بود. روایی سوالات مصاحبه و پرسشنامه توسط 5 نفر از متخصصان تعلیم و تربیت تایید گردید. پایایی پرسشنامه از طریق روش آلفای کرونباخ با ضریب0.87 تعیین شد. تحلیل داده های حاصل از مصاحبه با استفاده از مدل پارادایمی اشتراوس و کوربین صورت گرفت و برای تحلیل داده­های حاصل از پرسشنامه از آزمون فریدمن استفاده شد. یافته­ ها: بهره مندی از نیروی جوان، صرفه­جویی در بودجه، برخورداری نیروها از سطح تحصیلات بالا از نقاط قوت و عدم توجه به رشد و توسعه حرفه ای، فقدان ضوابط جذب نیرو و عدم پرداخت به موقع حقوق از مهم­ترین نقاط ضعف این طرح می باشد. همچنین رشد فرهنگ کارآفرینی، مشارکت بخش خصوصی وکاهش تصدی گری دولت در آموزش­ و پرورش از جمله فرصت­های ایجاد شده و فقدان سیاست­گذاری قانونی و نبود آیین­ نامه شفاف از سوی نهادهای قانون گذار، فقدان امنیت شغلی معلمان مجری طرح از مهم­ترین تهدیدهای این طرح می باشد. بحث و نتیجه ­گیری: خصوصی سازی در آموزش ابتدایی مفید بوده است. با این حال خصوصی سازی آموزش و پرورش طیفی از مشکلات اخلاقی، سیاسی و آموزشی ایجاد کرده که نمی توان آنها را نادیده گرفت.