بررسی تأثیر آموزش طبیعت گردی در رفتار حمایت از حیوانات و رفتار حفاظت از محیط زیست دانش آموزان
نویسندگان
1 دکتری علوم تربیتی، گروه علوم تربیتی، واحد بجنورد، دانشگاه آزاد اسلامی، بجنورد، ایران
2 کارشناسی ارشد مدیریت آموزشی، گروه علوم تربیتی، واحد بجنورد، دانشگاه آزاد اسلامی، بجنورد، ایران
doi
10.22034/jtd.2020.233942.2050چکیده
هدف پژوهش حاضر بررسی تأثیر آموزش طبیعتگردی در رفتار حمایت از حیوانات و رفتار حفاظت از محیط زیست دانشآموزان پایۀ هشتم بوده است. این پژوهش، از نظر هدف و ماهیت، کاربردی و، از لحاظ نوع تحقیق، تجربی ـ شبه آزمایشی بوده است که، در آن، از طرح پیشآزمون و پسآزمون با دو گروه آزمایش و کنترل استفاده شد. جامعۀ موردمطالعه همۀ دانش آموزان پایۀ هشتم شهرستان اسفراین در سال تحصیلی 1398-1397 بودند. از بین نمونههایی که نمرۀ پیش آزمون آنها کمتر از حد میانگین دو پرسشنامه بود، 60 نفر به روش نمونه گیری تصادفی انتخاب شدند و 3۰ نفر در گروه آزمایش و 3۰ نفر در گروه گواه گمارش تصادفی شدند. دورۀ آموزش طبیعت گردی با گروه آزمایش، طی یک ماه، در 10 جلسۀ آموزشی 60دقیقهای، بر مبنای مؤلفههای طبیعتگردی انجام پذیرفت. ابزار جمعآوری اطلاعات پرسشنامه بود که برای متغیرهای رفتار حمایت از حیوانات، به ترتیب، از پرسشنامۀ زَلِف و ایگِن (2015) و برای رفتار حفاظت از محیط زیست از پرسشنامۀ صالحی و قائمی اصل (1392) استفاده شد. روایی صوری و محتوایی هر دو را استادان و خبرگان تأیید کردند و پایایی آن با ضریب آلفای کرونباخ به ترتیب 92/0 و 73/0 بهدست آمد. سپس، به منظور تحلیل داده ها از آزمون کالموگروف ـ اسمیرنوف، آزمون لون (همگنی واریانسها)، آزمون کوواریانس و آزمون تحلیل عاملی به کمک نسخۀ 22 نرم افزار اِسپیاِساِس (SPSS) استفاده شد. یافته ها نشان دادند که آموزش طبیعت گردی در رفتار حمایت از حیوانات و رفتار حفاظت از محیط زیست دانشآموزان با سطح معناداری 000/0، که کمتر از 05/0 است، تأثیر مستقیم و معنادار دارد. همچنین، نتایج یافته های فرضیۀ فرعی اول و دوم نیز به ترتیب نشان دادند که آموزش طبیعت گردی در رفتار حمایت از حیوانات دانش آموزان با سطح معناداری 013/0، که از 05/0 کوچکتر است، تأثیر مستقیم و معنادار دارد و آموزش طبیعت گردی در رفتار حفاظت از محیط زیست دانش آموزان با سطح معناداری 007/0، که از 05/0 کوچکتر است، تأثیر مستقیم و معنادار دارد.