فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مشکلات ناشی از حضور گسترده میکروپلاستیک­‌ها در محیط زیست و منابع انتشار آن‌ها توجه بسیاری از پژوهشگران را جلب کرده است. در این میان، تصفیه‌خانه­‌های فاضلاب شهری به ‌عنوان یکی از منابع انتشار آن‌ها شناخته شده‌­اند. در این پژوهش میکروپلاستیک‌ها در لجن و پساب خروجی تصفیه‌خانه فاضلاب شهر ساری، به ‌عنوان یکی از منابع انتشار میکروپلاستیک­‌ها به رودخانه تجن و دریای خزر و زمین­‌های کشاورزی بررسی شد. نمونه‌برداری از لجن و پساب خروجی در سه تکرار در اردیبهشت و خرداد 1397 انجام شد. نمونه‌های پساب از الک‌های استیل 500، 300 و 37 میکرومتر گذرانده و سپس مواد آلی موجود در آن‌ها و نمونه‌های لجن با پراکسید هیدروژن هضم و میکروپلاستیک‌ها به‌روش جداسازی مبتنی بر چگالی با نمک سدیم یدید استخراج و  توسط استریومیکروسکوپ و طیف­سنج میکرورامان بررسی شدند. میانگین تعداد میکروپلاستیک‌ها بر مترمکعب پساب 423/4 به‌ دست آمد که بیش از 77% آن‌ها فیبر و اندازه 300-37 میکرومتر فراوان‌ترین طول بود. هم‌چنین 128/8 میکروپلاستیک بر گرم وزن خشک لجن یافت شد که نوع غالب آن‌ها فیبر با فراوانی 87/5% بود. بررسی ساختار میکروپلاستیک­‌ها نشان داد که نوع غالب برای فیبرها پلی استر (پساب 40% و لجن 59%) و  برای ذرات پلی‌اتیلن (پساب 73% و لجن 68%) بود که بیش‌تر ناشی از فاضلاب شست و شوی منسوجات و میکروبیدهای مورد استفاده در محصولات آرایشی و بهداشتی می‌­باشند. بدین‌ ترتیب با توجه به میزان میکروپلاستیک­‌های موجود در پساب و لجن، انجام پژوهش‌های بیش‌تر بر روی میزان میکروپلاستیک­‌های رهاسازی شده توسط تصفیه‌خانه‌های فاضلاب و سایر منابع احتمالی انتشار و سهم آن‌ها در آلودگی میکروپلاستیکی در منابع آب و خاک ضروری می‌­باشد.