ارزیابی ظرفیت باربری فشاری شمع‌های طویل فولادی کوبشی فراساحلی در منطقه خلیج ‌فارس

نویسندگان

1 دانشکده مهندسی عمران، آب و محیط زیست، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

2 دانشکده مهندسی عمران، آب و محیط زیست، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

doi
10.22060/ceej.2020.18158.6795
چکیده

استفاده از شمع‌های طویل فولادی کوبشی به ‌عنوان شالوده سکوهای دریایی استخراج نفت و گاز، به ‌دلیل محدودیت‌های فیزیکی، وجود بارهای سنگین و کم بودن ظرفیت باربری لایه‌های سطحی بستر دریا، از پرکاربردترین گزینه‌هاست. روش‌های مختلفی برای تعیین ظرفیت باربری شمع‌ها شامل تحلیل استاتیکی، استفاده از نتایج آزمایش‌های برجا، و آزمون‌های میدانی بارگذاری استاتیکی و دینامیکی شمع وجود دارند. در سال‌های اخیر، استفاده از آزمون‌های برجا نظیر نفوذ مخروط در طراحی شمع‌های فراساحلی، به ‌دلایلی همچون دقت قابل ‏توجه، نتایج پیوسته در عمق، شباهت آن به شمع و مشکلات اخذ نمونه دست ‌نخورده در دریا، گسترش قابل توجهی یافته است. آزمایش‌های دینامیکی نیز به‌ عنوان یک روش جایگزین، اقتصادی و سریع، نسبت به آزمون‌های استاتیکی بارگذاری شمع به‌ ویژه در محیط­های فراساحلی مورد توجه‌اند. در مطالعه حاضر، برای نخستین بار، یک بانک داده جامع شامل پارامترهای مهندسی خاک حاصل از نتایج آزمون‌های آزمایشگاهی و بر جای ژئوتکنیکی همراه با اندازه‌گیری‌های میدانی به‌ دست آمده از آزمون‌های دینامیکی شمع در سه زمان کوتاه، میان و بلند مدت در منطقه خلیج فارس - میدان پارس جنوبی توسعه می‌یابد. سپس، نسبت به انتخاب و کاربرد چهارده روش شامل چهار روش فراساحلی تحلیل استاتیکی و ده روش مستقیم مبتنی بر نتایج آزمایش نفوذ مخروط برای تخمین ظرفیت باربری محوری فشاری شمع‌های لوله‌ای فولادی کوبیده شده در منطقه مذکور اقدام می­شود. نتایج حاصل از روش‌های مختلف با نتایج آزمایش‌های دینامیکی شمع در سه زمان مورد اشاره مقایسه و توسط معیارهای آماری ارزیابی می‌شوند. بر اساس یافته‌های حاصل از تحلیل‌های آماری، کمترین دقت و کیفیت پیش‌بینی برای بانک اطلاعاتی توسعه یافته در روش‌های تحلیل استاتیکی در مقایسه با روش‌های مبتنی بر آزمون نفوذ مخروط ارائه می‌شوند. مقادیر ظرفیت باربری کل به ‌دست آمده از روش‌های تحلیل استاتیکی به ‌طور میانگین 70%، 63% و 35% بیشتر از مقادیر متناظر اندازه‌گیری شده حاصل از آزمون‌های دینامیکی شمع به‌ ترتیب در سه زمان کوتاه، میان و بلند مدت می‌باشند.