تخمین تابع تولید بیمارستان‌های منتخب عمومی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان

نویسندگان

1 گروه اقتصاد سلامت، دانشکده مدیریت و اطلاع‌رسانی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران

2 استادیار، گروه مدیریت خدمات بهداشتی درمانی، مرکز تحقیقات مدیریت و اقتصاد سلامت ، دانشکده‌ی مدیریت و اطلاع‌رسانی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

3 مرکز تحقیقات مدیریت سلامت، دانشگاه علوم پزشکی بقیه‌اله(عج)، تهران، ایران

4 گروه مدیریت خدمات بهداشتی درمانی، دانشکده‌ی بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران

doi
چکیده

مقدمه: استفاده از اصول اقتصادی و متعاقب آن ارزیابی عملکرد اقتصادی بیمارستان‌ها، موجب تصحیح فرآیندها و تداوم فعالیت‌ها گشته و اداره‌ی اقتصادی صنعت بیمارستان را فراهم می‌نماید. هدف از مطالعه‌ی حاضر تخمین تابع تولید بیمارستان‌های منتخب اصفهان به منظور تحلیل رفتار اقتصادی این بیمارستان‌ها در استفاده از منابع تولید بود. روش بررسی: مطالعه‌ی حاضر از نوع مطالعات کاربردی بود که به شیوه‌ی تحلیلی در سال 1391 به اجرا درآمد. در این مطالعه از تخمین تابع تولید لگاریتمی دوطرفه‌ی ‏کاب- داگلاس، نرخ فنی جانشینی و کشش تولید هر یک از عوامل تولید جهت بررسی رفتار اقتصادی بیمارستان‌ها استفاده شد. جامعه‌ی پژوهش شامل 5 بیمارستان عمومی منتخب در دانشگاه علوم پزشکی اصفهان بود. داده‌ها به شکل پانل (ترکیب سری زمانی و مقطعی) مربوط به یک دوره‌ی زمانی 6 ساله به روش میدانی با استفاده از فرم‌های اطلاعاتی جمع‌آوری گردید. در نهایت جهت تخمین مدل از نرم‌افزار اقتصادسنجی5  EVIEWS استفاده شد. یافته‌ها: یافته‌های مطالعه نشان داد که نهاده‌های تخت فعال (91/0)، پرستار (11/0)، پزشک (01/0) و سایر کارکنان (008/0) به ترتیب بیشترین تأثیر را در تولید تعداد پذیرش‌های بستری بیمارستان‌های مورد مطالعه داشت. ضرایب تمامی عوامل تولید از لحاظ آماری معنی‌دار (05/0P<) و مقدار ضریب تعیین مدل نیز در حد بسیار خوب (98/0R2=) بود. همچنین همه‌ی عوامل تولید در منطقه‌ی اقتصادی بودند. مجموع ضرایب تابع تولید بیش از یک (1<) نشان‌دهنده‌ی تولید فزاینده نسبت به مقیاس بود. نتیجه‌گیری: یافته‌های مطالعه نشان از اهمیت بالای تخت بیمارستانی در افزایش تولید (تعداد ترخیص‌شدگان) دارد. بنابراین میزان بهره‌وری تخت فعال در این بیمارستان‌ها بالا بوده و بیشترین نقش را در تولید بیمارستان (تعداد ترخیص‌‌شدگان) به خود اختصاص داده است. می‌توان استنتاج کرد که استفاده از ظرفیت‌های بیمارستان‌های موجود و سرمایه‌گذاری جهت افزایش نهاده‌های تولید با توجه به بازدهی فزاینده‌ی بیمارستان‌های موجود، می‌تواند راه‌حل کاراتری نسبت به احداث بیمارستان‌های جدید باشد. واژه‌های کلیدی: اقتصاد بیمارستان؛ رفتار اقتصادی؛ بیمارستان‌ها