رابطه باورهای هوشی و انگیزش پیشرفت با اشتیاق تحصیلی دانش‌آموزان دوره متوسطه دوم شهر کرمانشاه: نقش میانجی‌گری تاب‌آوری تحصیلی

نویسندگان

1 روانشناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه رازی

2 کارشناس ارشد روانشناسی عمومی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران.

3 استادیار گروه روانشناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران.

doi
10.30473/etl.2026.70387.4152
چکیده

چکیدهامروزه موفقیت تحصیلی دانش‌آموزان موضوعی مهم برای والدین، نظام آموزشی و همه افراد علاقه‌مند به رشد و شکوفایی جامعه است. موفقیت دانش‌آموزان در امور درسی، به میزان اشتیاق آنان به تحصیل بستگی دارد. دانش‌آموزان مشتاق در کلاس درس مشارکت بیشتری دارند و علاقه و انگیزش بیشتری از خود نشان می‌دهند. تأثیرات مثبت اشتیاق تحصیلی بر درگیری تحصیلی دانش‌آموزان و افزایش میزان تلاش آن‌ها، ضرورت مطالعه اشتیاق تحصیلی و شناخت عوامل مؤثر بر آن را ایجاب می‌کند. هدف از پژوهش حاضر پیش‌بینی اشتیاق تحصیلی بر اساس باورهای هوشی و انگیزش پیشرفت با توجه به نقش میانجی تاب‌آوری تحصیلی می‌باشد. جامعه آماری این پژوهش عبارت بود از کلیه دانش‌آموزان دختر و پسر مقطع متوسطه دوم شهر کرمانشاه. حجم نمونه شامل 160 نفر از دانش‌آموزان که با استفاده از روش نمونه‌گیری خوشه‌ای چند مرحله‌ای انتخاب شدند و به پرسشنامه‌های انگیزش پیشرفت هرمنس (1970)، باورهای هوشی دوپیرات و مارین (2005)، اشتیاق تحصیلی فردریکز و بلومنفیلد (2004) و تاب‌آوری تحصیلی مارتین و مارش (2006) پاسخ دادند. داده‌های جمع‌آوری شده با استفاده از روش مدل‌یابی ساختاری مورد تحلیل قرار گرفتند. با توجه به یافته‌ها نقش میانجی‌گری تاب‌آوری تحصیلی در رابطه بین باورهای هوشی و انگیزش پیشرفت با اشتیاق تحصیلی تأیید شد. با توجه به روابط بین این متغیرها پیشنهاد می‌شود معلمان محیط آموزشی را به گونه‌ای سازمان دهند که باورهای هوشی افزایشی، انگیزش پیشرفت و تاب‌آوری تحصیلی دانش‌آموزان مورد توجه و تقویت قرار گیرد.