امنیت هستی‌شناختی و الگوهای پیشرفت در جمهوری اسلامی ایران

نویسندگان
doi
چکیده

چکیده امنیت هستی‌شناختی، منازعات و مناقشات پایدار در روابط بین‌الملل را تحلیل[Z1]  می‌کند. منازعات و مناقشاتی که ممکن است منافع فیزیکی و رئالیستی کشورها را به خطر بیاندازد. اما امنیت هویتی آن‌ها را از طریق حفظ شرافت فردی و ملی، نگاه غرورآمیز به مسائل داخلی و بین‌المللی و پرهیز از شرم تضمین کند. در این راستا یکی از محورهای چالش‌برانگیز در روابط میان ایران و غرب به طور کلی و ایران و آمریکا به طور خاص، پدیرش یا رد الگوها و مدل‌های اقتصادی غربی بوده است. این مسأله پس از انقلاب اسلامی با توجه به حاکمیت مبانی دینی و هویتی بر اقتصاد، سیاست و روابط خارجی ایران، نمود عینی کاملی یافته است. بنابراین، اصرار ایران بر بومی شدن علوم و فناوری، ایستادگی در مقابل تحریم‌ها و تهدیدها، تلاش برای ارائه طرح‌های توسعه‌ای کشور همچون سند چشم‌انداز 1404، الگوی اسلامی- ایرانی پیشرفت و اقتصاد مقاومتی در چارچوب حفظ مؤلفه‌های هویتی و عزت‌مندی نظام جمهوری اسلامی است. مقاله حاضر در چارچوب نظریه امنیت هستی‌شناختی، بیانگر این موضوع است که جمهوری اسلامی ایران، طرح‌ها و الگوهای پیشرفت را در راستای نگرش‌های شرافتمندانه، غرور ملی، عزت و افتخار و پرهیز از شرم قلمداد می‌کند و استمرار مناقشه ایران و غرب در زمینه‌هایی همچون پرونده هسته‌ای و مسائل منطقه‌ای به دلیل تأثیر این فرایندها بر کنترل و جلوگیری از برنامه‌های توسعه‌ای ایران مطرح می‌گردد. اینکه جمهوری اسلامی ایران با آگاهی کامل از پیامد تهدیدها و فشارهای بین‌المللی، برنامه‌های اقتصادی خود را با جدیت پیگیری می‌کند، بیانگر این موضوع است که امنیت هویتی‌اش بر امنیت فیزیکی ارجحیت دارد.  [Z1]؟