مطالعهی تطبیقی کلید واژههای فارسی و انگلیسی پایاننامههای دانشگاه علوم پزشکی اصفهان با اصطلاحنامهها و سرعنوانهای موضوعی پزشکی فارسی و انگلیسی
نویسندگان
1 استادیار، علوم اطلاعات و ارتباطات، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران
2 استادیار، گروه کتابداری و اطلاع رسانی، دانشکده علوم انسانی، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
3 کتابداری و اطلاع رسانی، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران (نویسنده مسئول) ایمیل: msn_esfahani@yahoo.com
doi
چکیده
مقدمه: امروزه نقش نمایه به عنوان یک ابزار اساسی در بازیابی اطلاعات بر کسی پوشیده نیست. پژوهش حاضر به شناسایی میزان انطباق کلید واژههای فارسی و انگلسی در عنوانها و چکیدههای فارسی و انگلیسی پایاننامههای دانشگاه علوم پزشکی اصفهان با اصطلاحنامهی پزشکی فارسی و سرعنوان موضوعی پزشکی (MeSH) که مهمترین اصطلاحنامهها در حیطهی پزشکی هستند، پرداخته است. روش بررسی: این پژوهش به روش تحلیلی بود که به صورت پیمایشی در سال 1390 انجام گرفت. جامعهی پژوهش آن را 2942 پایاننامهی تحصیلی در مقاطع ارشد و دکترا تشکیل دادند. محیط پژوهش در 8 کتابخانهی دانشکدهای دانشگاه علوم پزشکی اصفهان بود که به صورت تصادفی طبقهای، 340 مورد از آنها انتخاب و مورد بررسی قرار گرفت. گردآوری اطلاعات با استفاده از چک لیست محقق ساخته و مراجعه به کتابخانهها و مشاهدهی مستقیم پایاننامهها صورت گرفت. با توجه به ماهیت پژوهش، پایایی ندارد و روایی پژوهش نیز با بررسی 10 مورد بر اساس چک لیست اولیه و انجام اصلاحات مطابق نظر دو نفر از متخصصان کتابداری انجام شد. در تجزیه و تحلیل یافتهها از آزمونهای آماری غیر پارامتریک (2χ) و ضریب همبستگی استفاده شد. یافتهها: بین میزان انطباق کلید واژههای فارسی و انگلیسی با پزشکی فارسی و MeSH رابطهی معنیداری وجود دارد. در این میان ساختار کلید واژهها بیشتر به سمت ساختار ترکیبی و تک واژهای و بیشتر کلید واژهها نیز از چکیده انتخاب شدند. همچنین بیشتر کلید واژههای انتخابی انگلیسی بودند. نتیجهگیری: انتخاب کلید واژهها در انتهای چکیدهی پایاننامهها یک نمایهسازی آزاد است. آشنا شدن با کلید واژههای محققان میتواند راهگشایی برای تدوین و ویرایش ابزارهای مستندسازی در حیطهی علوم، به خصوص علوم پزشکی باشد.