تحلیل پیامدهای توسعه هاپیرمارکتها در کلانشهر مشهد با تأکید بر محدوده میدان جانباز
نویسندگان
1 دانشگاه فردوسی مشهد
2 گروه جغرافیا، دانشگاه فردوسی مشهد
3 دانشجوی کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
doi
10.22067/jgusd.2023.83792.1339چکیده
امروزه شهرها با توسعه مراکز خرید متنوع بهویژه هایپرمارکتها مواجه هستند و این روند بهویژه در کلان شهرها پیامدهای مختلفی ایجاد میکند. در کلانشهر مشهد، محدوده میدان جانباز به دلیل توسعه هاپیرها و مراکز خرید مختلف در سالهای اخیر تغییرات گستردهای را به خود دیده است. از این رو، هدف این پژوهش تحلیل پیامدهای توسعه هاپیر مارکتها در کلانشهر مشهد و محدوده جانباز است. پژوهش حاضر از نظر روش توصیفی- تحلیلی و هدف کاربردی است. جمع آوری دادهها در بخش کتابخانهای، به گردآوری اطلاعات توصیفی از کتابها، مقالات پرداختهشده و همچنین با مراجعه به سازمانهای مرتبط دادههای موردنیاز دریافت گردید. در بخش میدانی، پرسشنامهای متشکل از چهار شاخص و 19 گویه، با روش نمونهگیری هدفمند بین افرادی که در هاپیرمارکتها یا مراکز خرید و املاکیها در محدوده مشغول کار بودهاند به تعداد 383 نفر توزیع شد. نتایج نشان داد که الگوی توزیع هاپیرها در شهر مشهد از نوع خوشهای است و همین عامل باعث پیامدهای مختلفی میشود که براساس نتایج آزمون تی در شاخص کالبدی، تغییر کاربری سریع اراضی پیرامون و در شاخص زیست محیطی نیز وضعیت ازدحام و ترافیک وسایل نقلیه بیشترین اثر ناشی از توسعه هایپرها و مراکز خرید را در محدوده جانباز داشته است. در مجموع در محدوده جانباز به دلیل رونق هایپرها و مراکز خرید پیامدهایی همچون تغییر کاربری زمین و اثرات ترافیکی سنگین بیش از دیگر موارد بوده که نیازمند برنامهریزی منسجمی در خصوص کنترل قیمت اراضی محدوده، تقویت شبکههای ارتباطی محور اصلی منتهی به محدوده جانباز، و ایجاد پارکینگهای زیرزمینی با ظرفیت بالاتر میباشد.
