تحلیل وضعیت تاب‌آوری شهر تهران با رویکرد مرور سیستماتیک

نویسندگان

1 دکتری جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه تهران،تهران،ایران،

2 استاد جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه تهران،تهران،ایران

3 استاد جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه تهران،تهران،ایران

4 استاد جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه تهران،تهران،ایران

doi
10.22067/jgusd.2023.74897.1166
چکیده

هدف پژوهش حاضر این است که با استفاده از روش مرور سیستماتیک، مطالعات حوزه تاب­آوری شهری در تهران را تحلیل کند. نویسندگان با استفاده از کلیدواژه‌های «تاب‌آوری» و «تاب‌آوری شهری» در پایگاه‌های اطلاعاتی اس.آی.دی و مگ­ایران مطالعات مربوط به تاب‌آوری شهری در تهران را جستجو کردند. برای انتخاب مطالعات جهت ورود به‌مرور سیستماتیک از چارچوب پریسما[1] استفاده شد که درنهایت 55 مطالعه به فرایند مرور سیستماتیک وارد شدند. 49 درصد از مطالعات مرور شده به این نتیجه رسیدند که میزان تاب­آوری در سطح مناطق شهری تهران متفاوت است. عدم دسترسی یکسان به خدمات شهری، وجود بافت فرسوده در برخی مناطق و متفاوت بودن توانایی مالی و سطح مشارکت اجتماعی ساکنان ازجمله دلایل متغیر بودن تاب­آوری در سطح مناطق شهری تهران است. علاوه­براین، 38 درصد از مطالعات به این نتیجه رسیدند که وضعیت تاب­آوری در شهر تهران نامطلوب است؛ که دراین‌بین سکونتگاه­های غیررسمی، بافت­های فرسوده و بافت مرکزی شهر تهران شرایط نامناسب­تری داشتند. در مجموع مرور سیستماتیک نشان از دو ویژگی برجسته وضعیت تاب­آوری شهر تهران دارد. مشخصه اول نشان­دهنده وضعیت متفاوت تاب­آوری در سطح شهر تهران و مشخصه دوم نشان از وضعیت نامناسب تاب­آوری در برخی از محدوده­های شهر تهران می­دهد. این نتایج می­تواند برای سیاستگذاران و دست اندرکاران مدیریت شهری بسیار حائز اهمیت باشد. بدینسان که با استفاده از نتایج این مطالعه، برنامه­ریزان و مدیران شهری می­تواند سیاست­ها، طرح­ها و برنامه­های ارتقای تاب­آوری شهر تهران را متناسب با وضعیت هر کدام از مناطق شهری تهیه، بررسی یا به­روز کنند. [1]. Preferred Reporting Items for Systematic Reviews and Meta-Analyses (PRISMA)