سناریوهای تحقق شهر خلّاق در شهر مشهد با تأکید بر شاخص کیفیت زندگی
نویسندگان
1 استادیار جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
2 دانشجوی کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
3 دانشگاه فردوسی مشهد
doi
10.22067/jgusd.2022.72417.1103چکیده
نظریه شهر خلاق سعی دارد تا کیفیتی را شرح دهد که تصویر ذهنی یک شهر را برای شهروندان زیباتر و خاطره آن را ماندگارتر نماید. هدف از مطرح کردن مفهوم کیفیتزندگی شهری در این نظریه، اصلاح تکامل توسعه شهری از مفهوم رشد کمی به توسعه پایدار شهری است. پژوهشهای صورت گرفته در سالهای اخیر نشان میدهد، شهر مشهد با وجود زیرساختهای مناسب فرهنگی، مذهبی، دانشگاهی، صنعتی و ... در مقایسه با شهرهای موفق فاصله زیادی دارد ولی ظرفیت تبدیل شدن به شهر خلّاق را داراست. این که با وجود ظرفیتهای موجود، چه آیندهای برای شهر مشهد متصور است، نیازمند مطالعاتی بهروز است، در این راستا پژوهش حاضر به بررسی سناریوهای تحقق شهر خلّاق با تأکید بر شاخص کیفیتزندگی پرداخته میشود. روش پژوهش توصیفی-تحلیلی و گردآوری اطلاعات با روش اسنادی-کتابخانهای انجام شده است. با مطالعه منابع تخصصی 37 متغیر مرتبط با موضوع شناسایی و با درنظر گرفتن جنبههای مکانی و غیرمکانی، گویههای اقتصادی، فرهنگی، کالبدی، مدیریتی، فنآوری و زیستمحیطی دستهبندی گردید. مهمترین عامل در دستیابی شهر مشهد به خلاقیت، «میزان تعامل این شهر با سایر شهرهای دارای گردشگری مذهبی» معرفی گردید. براساس نتایج نرمافزار سناریوویزارد، چهار سناریو قوی برای کلانشهر مشهد شناسایی و از میان 44 وضعیت موجود در مورد تمام سناریوها، تعداد 25% وضعیت ارتقا، %55/29 وضعیت ایستا و %5/45 وضعیت کاهشی دارند. سناریو مشهد خلاق با مطلوبیت 11 عامل کلیدی و با عدد سازگاری 5، محتملترین سناریو از نگاه متخصصان بوده و ایدهآلترین وضعیت در چشمانداز 10 ساله جهت ایجاد شهر خلاق در کلانشهر مشهد را نشان میدهد.